**خبر آنلاین – شهاب شهسواری:**
پس از ۱۳ شب متوالی از تنشهای نظامی، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) در شب جمعه و بامداد شنبه هیچ بیانیهای در خصوص آغاز حملات جدید علیه ایران منتشر نکرد. در همین حال، تهران نیز گزارشی درباره اقدامات تلافیجویانه ارائه نداد.
روز شنبه، کشورهای کویت، بحرین و اردن برای اولین بار در دو هفته اخیر، صبحی آرام را سپری کردند و خبری از فعال شدن آژیرهای خطر یا سامانههای پدافندی به گوش نرسید. در شرایطی که نگرانیها از وقوع یک جنگ تمامعیار بیشتر شده، علائم دیپلماتیک نیز برای جلوگیری از درگیری آشکار است.
**آغاز آرامش قبل از طوفان؟**
اخیراً خبرهایی از انتقال گسترده نیروهای آمریکایی منتشر شده، شامل اعزام جنگندهها و سوخترسانها از اروپا به خاورمیانه. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، نیز در اظهارات اخیر خود احتمال اقدام نظامی جدیتر علیه ایران را رد نکرده و گفته است گزینههای مختلفی در دسترس است، از جمله ادامه عملیات با شدت بیشتر یا ورود به یک توافق استراتژیک.
برخی گزارشها نیز نشان دهنده سفر قریبالوقوع بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل به آمریکا و برنامهریزی مشترک میان دو کشور برای اقدام علیه ایران است. در همین راستا، روزنامه نیویورک تایمز ادعا کرده که ایران پیشنهاد آتشبس آمریکا را رد کرده، خبری که بلافاصله توسط دفتر نخستوزیر عراق تکذیب شد.
تحلیلگران برخی از اظهارات ترامپ مبنی بر عدم فروش سلاح توسط چین و روسیه به ایران را نشانهای از تشدید تنشها میدانند. آنها بر این باورند که استراتژی نظامی آمریکا به سمت جنوب ایران، نمایانگر آمادگی برای یک حمله زمینی به این کشور است.
**ادامه تلاشهای دیپلماتیک**
با وجود این تنشها، مذاکرات برای کاهش درگیریها همچنان ادامه دارد. ترامپ شب گذشته اعلام کرد که اعضای کنگره آمریکا در حال مذاکره با ایران هستند. اما این ادعاها در تاریخ گذشته به دلیل نادرستیهای متعدد قابل اعتماد نیست.
براساس گزارشهای جدید، پاکستان تحت هدایت چین در حال تلاش برای جلوگیری از تشدید تنشها در منطقه است. همچنین، هیئتی دیپلماتیک از عمان به تهران سفر کرده تا درباره مدیریت تنگه هرمز گفتوگو کند. موضوع تنگه هرمز از نکات اصلی اختلاف میان ایران و آمریکا به شمار میرود و هدف آمریکا در این درگیریها ممکن است وادار کردن ایران به پذیرش سازوکار مورد نظر خود برای اداره این تنگه باشد.
تهران اعلام کرده که به برقراری آتشبس منوط به اجرای کامل تفاهمنامه ۱۴ بندی درخواستی از سوی آمریکا است. این توافق شامل صدور مجدد معافیت تحریمی صادرات نفت ایران و آزادسازی داراییهای مسدودشده است.**لغو محاصره دریایی و پایان درگیریهای نظامی در دستور کار**
ایران اعلام کرده است که در صورت اجرای کامل تفاهمنامه از سوی ایالات متحده، آمادگی دارد در زمینه اجرایی شدن بند ۵ این تفاهمنامه که به تردد در تنگه هرمز مرتبط میشود، برخی از انعطافها را نشان دهد. این مطلب بهصورت رسمی از سوی مقامات تهران مطرح شده و آنها از پیشنهاداتی جدید برای حل و فصل اختلافات مربوط به تردد در این تنگه خبر دادهاند.
کاظم غریبآبادی، معاون حقوقی و بینالملل وزارت امور خارجه ایران، دو هفته پیش تاکید کرد که در سفر هیئتی به عمان، تهران خواستار تعلیق و بسته شدن مسیر جنوبی تردد شناورها بوده است. او با بیان حسن نیت جمهوری اسلامی، خاطرنشان کرد که در همکاری با فرماندهان نظامی، مسیر جدیدی برای عبور و خروج شناورها از سمت عمان پیشنهاد شده است. این اقدام بهمنظور پیشگیری از بروز تنش و درگیری در این منطقه است.
**تکلیف واشنگتن در برابر پیشنهادات ایران**
تهران از دو هفته پیش پیشنهاداتی برای مذاکره و حل اختلافات در تنگه هرمز ارائه کرده و بهوضوح اعلام کرده است که آماده است به توافقات قبلی خود بازگردد. اکنون این امر به واشنگتن بستگی دارد که آیا به پیشنهادات ایران پاسخ مثبت میدهد یا تمایل دارد به یک جنگ گسترده با ایران وارد شود.
در حال حاضر، تصمیمگیری در خصوص اقدام نظامی یا مذاکرات صلح به واشنگتن سپرده شده و این در حالی است که درون دولت آمریکا دیدگاههای متضادی وجود دارد. مارکو روبیو، وزیر امور خارجه و مشاور امنیت ملی، که بهعنوان یک جنگطلب ضد ایرانی شناخته میشود، در تلاش است تا توافقات قبلی را تضعیف کند و آمریکا را به سمت اقدام نظامی علیه ایران سوق دهد.
در مقابل، جریانی که به رهبری جیدی ونس، معاون رئیسجمهور قرار دارد، مایل است واشنگتن را از دام جنگهای وسیع در خاورمیانه خارج کند.
دولت دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در دو هفته گذشته بهطور پیوسته از راهکارهای نظامی پیروی کرده و سعی کرده با استفاده از آن، تنگه هرمز را دوباره قابل دسترسی کند. اما پس از دو هفته اقدامات متقابل، بهنظر میرسد این راهکار از شانس اندکی برای موفقیت برخوردار است. اکنون ترامپ در موقعیتی قرار دارد که باید انتخاب کند: آیا به گسترش عملیات نظامی ادامه دهد یا به توافقات گذشته برای پایان درگیریها بازگردد.
