**مراسم نکوداشت هنرمند پیشکسوت نقاشی قهوهخانهای برگزار شد**
مراسم یادبود زندهیاد جواد عقیلی، آخرین بازمانده نسل پیشکسوت نقاشان قهوهخانهای کشور، در فرهنگسرای ارسباران برگزار شد. این مراسم به منظور بزرگداشت آثار و تلاشهای عقیلی در حوزه هنر ایرانی و وضعیت آینده این هنر مردمی، با حضور خانواده، دوستان و پژوهشگران فرهنگ و هنر انجام شد.
شکوهالزمان پیرایش، همسر زندهیاد عقیلی، در سخنانی به زندگی مشترک و علاقه عمیق عقیلی به هنر و فرهنگ ایرانی پرداخت. وی گفت: «خانه ما فرزندی هنرمند باز بود و هنرمندان و پژوهشگران دائماً در آن رفت و آمد داشتند. همسرم هیچگاه هنر را تنها در خلق آثار خلاصه نمیکرد و مسئولیت حفظ این میراث را بر عهده میدانست.»
در این هفته همچنین نمایشگاههای متعددی از هنرهای تجسمی در کشور برپا شد. در روزهای جمعه، هنرمندان نقاش، مجسمهساز، عکاس و دیگر هنرمندان، آثار خود را در نمایشگاههایی به نمایش گذاشتند که فرصت مناسبی برای تماشای علاقمندان فراهم آورد.
همزمان با اربعین حسینی، هنرمندان از طریق طراحیهای مختلف به نمایش اتحاد و عشق مردم در این مراسم پرداختند. پرچم سرخ خونخواهی، به عنوان نمادی از عدالتخواهی و فلسفه قیام امام حسین (ع)، در این آثار جلوهگر شد. عکاسان نیز لحظات معنوی و خالصانه راهپیمایی اربعین را ثبت کردند.
معاونت هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران با اجرای برنامههای هنری و آئینی در مسیر راهپیمایی جاماندگان اربعین حسینی مشارکت داشت. این رویداد با برپایی ۱۷ خیمه هنری، شامل فعالیتهای مختلفی همچون خوشنویسی، نقاشی و موسیقی آئینی، به زائران خدمات ارائه کرد.
این برنامهها به منظور ترویج فرهنگ عاشورا و ایجاد فضایی فرهنگی در رویدادهای مذهبی طراحی شده و به جذب مردم برای مشارکت در این مراسم کمک کرد.در یک مراسم یادبود، توجه ویژهای به زندهیاد سیدجواد عقیلی، هنرمند نامآشنای نقاشی قهوهخانهای شد. این هنرمند به جایگاه هنری و فرهنگی آثار خود در جامعه اهمیت میداد و ذهناش در دقایق پایانی زندگی، مشغول آینده این هنر و سرنوشت نقاشی قهوهخانهای بود. مسعود ناصری، نقاش و کارشناس هنرهای تجسمی، در این مراسم به نقش کلیدی عقیلی در حفظ و ترویج این سبک هنری اشاره کرد و گفت که او فراتر از خلق آثار، به گردآوری و ثبت تاریخ هنر پرداخته است.
ناصری ادامه داد که عقیلی سعی داشت دیدگاه جامعه به این هنر از یک فعالیت صرفا سنتی به جایگاهی فراتر از آن تغییر کند. او قائل بود که نقاشی قهوهخانهای بخشی جداییناپذیر از هویت فرهنگی ایران است. سپس سهیل محمودی، شاعر و پژوهشگر، با ذکر ابیات شعر فارسی، کیفیت هنری را با قنات مقایسه کرد و گفت که هنر واقعی از دل فرهنگ نشأت میگیرد. محمودی به تأثیر نقاشی قهوهخانهای در روایت تاریخ ایران اشاره کرد و گفت که این هنر به جامعه کمک کرده تا قهرمانان ملی را در یادها زنده نگه دارد.
در ادامه، مستندی درباره زندگی عقیلی به نمایش درآمد که به فعالیتهای او در زمینه گردآوری آثار نقاشی قهوهخانهای پرداخت. سیدعباس سجادی، دیگر سخنران این مراسم، به جوانی روحیه عقیلی اشاره کرد و تاکید کرد که توجه به میراث فرهنگی و هنری از اهمیت بالایی برخوردار است. او اظهار داشت که بیتوجهی به این هنر به معنای فراموشی بخشهایی از تاریخ فرهنگی ایران خواهد بود.
در نهایت، از یکی از آثار عقیلی رونمایی شد؛ لختی که یادآور پیوند نقاشی قهوهخانهای با روایتهای شاهنامه و نقالی بود.
در همین حال، چهارمین هماندیشی اتحادیه بینالمللی عکاسان اربعین در کربلا برگزار شد. کمالالدین شاهرخ، هنرمند عکاس، در این مراسم به نقش عکاسان در انعکاس مراسم اربعین و مقابله با تحریفهای احتمالی تأکید کرد. تقریباً تمامی عکاسان حاضر به ثبت صحنههای ارزشمند و تأثیرگذار در این رویداد پرداخته بودند و با وجود خستگی، تلاش کردند تا مراسم را به بهترین نحو به تصویر بکشند.**برنامهریزی برای پروژههای عکاسی اربعین و افتتاح نمایشگاههای هنری**
ایران، تهران – پروژههای جدید عکاسی مرتبط با اربعین در حال آمادهسازی هستند. هدف اصلی این طرحها، بهویژه پروژه نخست، ادامه کتاب «کربلا طریقالاقصی» است که جلد سوم آن با رویکردی نوین و بهواسطه مجموعهای از عکسها، روایتها و داستانهای اربعین منتشر خواهد شد. هدف این پروژه، انتقال از آثار تکعکسی به ثبت مقالات تصویری و قصههای مرتبط با هر تصویر است.
عکسهای این پروژه، عمدتاً از سالهای اخیر بهویژه سال ۲۰۲۴ جمعآوری خواهند شد. پروژه دوم نیز که بهعنوان یک رویداد ویژه شناخته میشود، به ثبت و گردآوری تصاویر مراسم تشییع پیکر شهیدان مربوط میشود. در این راستا، همکاری با عکاسان ایرانی و عراقی بهمنظور تولید این مجموعه در دستور کار قرار گرفته است. همچنین، با کمک اساتید معتبر، این آثار بهمنظور انتشار مفاهیم عکاسی آئینی و انتقال پیامها به مخاطبان تدوین خواهد شد.
همچنین، شایان ذکر است که عصر روز جمعه ۱۶ مرداد، تعدادی نمایشگاه هنری در تهران افتتاح خواهند شد. این نمایشگاهها شامل نمایشگاه گروهی «تابستان» در گالری کیمن، «از میان شعرهایی که سرودهام» در گالری ایرانشهر، «بعد از صعود» و «با وجود هیچ» در گالری سو، «بیجانی» در گالری هور و «بن بست زندی، پلاک هشت» در گالری شریف هستند. همچنین نمایشگاههای گروهی «اسب» در گالری یافته و «مشق گل» در گالری بستان نیز به این رویداد هنری افزوده میشوند.
