چین به عنوان بزرگترین خریدار نفت ایران، پس از تهدیدهای جدید اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در کانون توجه رسانهها قرار گرفته است. این تهدیدها که بهمنظور عملیات طرد اقتصادی در برابر کشورهای همکاریکننده با ایران مطرح شده، واکنشهای پکن را برانگیخته است. وزیر خارجه چین با تأکید بر رد تحریمهای یکجانبه آمریکا، بر حق خود برای ادامه تجارت با ایران و روسیه تأکید دارد.
لین جیان عنوان کرده است که چین تمام اقدامات لازم را برای حفظ منافع خود انجام خواهد داد و فشارهای اقتصادی را تهدیدی برای نظم مالی جهانی میداند. این موضع در شرایطی بیان میشود که شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، بهزودی به آمریکا سفر خواهد کرد و مذاکراتی درباره آتشبس تجاری میان دو کشور نیز در حال انجام است.
تحلیلگران میگویند که گزینههای واشنگتن برای اعمال فشار بر چین محدود است. ژائو لونگ، مدیر مؤسسه مطالعات راهبردی شانگهای، گفته است که چین تحت هیچ شرایطی نخواهد پذیرفت که آمریکا تعیین کند کدام تجارت با کشورهای ثالث قانونی است. به همین دلیل، آمریکا در تلاش است تا از دیپلماسی خاموش برای اعمال فشار استفاده کند.
رسانههای آمریکایی گزارش میدهند که چین نفت ایران را از طریق سامانهای مبهم وارد میکند که تلاش میکند از نظام مالیایالات متحده و تحریمها دور بماند. پالایشگاههای کوچک چین، بهجذب نفت خام تحریمشده ایران پرداخته و از شبکهای از بنادر و موسسات مالی مستقل استفاده میکنند.
مکس میزلایش، تحلیلگر ارشد در بنیاد دفاع از دموکراسیها، اعلام کرده که با توجه به مالکیت دولت چین بر بسیاری از این نهادها، آمریکا میتواند با تحریم شرکتهای زیرمجموعه، فشارهایی به شرکتهای مادر وارد کند. با این وجود، تحلیلها نشان میدهند که چین نسبت به تهدیدهای آمریکا حساس است و در گذشته نیز شاهد عقبنشینی واشنگتن بودهاند.
پژوهشگران در چین هشدار میدهند که اگر آمریکا از آستانه تحریم بانکهای بزرگ چین عبور کند، پکن بهاحتمال زیاد واکنش خواهد داد و این امر میتواند فضا را برای برگزاری دیدارهای دیپلماتیک میان دو کشور به شدت تیره کند. در نهایت، چین مایل به کمک برای برقراری صلح در منطقه است، اما نمیخواهد به ابزاری در دست استراتژی فشار حداکثری واشنگتن تبدیل شود.
