**ایران با موفقیت ماهواره «امید» را به فضا پرتاب کرد**
به گزارش خبردونی، جمهوری اسلامی ایران در تاریخ ۱۴ بهمن ۱۳۸۷، برای اولین بار ماهواره ملی «امید» را با موفقیت به فضا پرتاب کرد. این ماهواره بعد از حدود سه ماه فعالیت در مدار و انجام ماموریتهای محوله، به کار خود پایان داد.
در پی این دستاورد مهم، شورای فرهنگ عمومی در مصوبهای، سالروز پرتاب ماهواره «امید» را به عنوان «روز فناوری فضایی» نامگذاری کرد.
با وجود تحریمهای موجود، ایران در حال حاضر به یکی از کشورهای پیشرو در زمینه دانش فضایی در منطقه تبدیل شده است. این کشور با تکیه بر منابع انسانی متخصص و دانش بومی، موفق به ایجاد زنجیرهای کامل از طراحی، ساخت و پرتاب ماهوارهها شده است؛ چرخهای که پیش از این تنها در اختیار حدود ۱۰ کشور دنیا قرار داشت. فناوری فضایی امروزه به دلیل کاربردهای گستردهای که در مدیریت بلایای طبیعی و چالشهای زیستمحیطی دارد، به یک بخش مهم از زندگی مدرن تبدیل شده است. سرمایهگذاری در این حوزه برای کشورها به سوددهی بالایی میانجامد و به همین دلیل کشورهای در حال توسعه نیز سعی دارند به صورت جدی به عرصه فضا وارد شوند. به همین مناسبت، در آستانه روز ملی فناوری فضایی، آخرین دستاوردها و برنامههای آتی ایران در این زمینه مورد بررسی قرار گرفت.
**برنامههای جدید در حوزه فضایی**
حسن سالاریه، رئیس سازمان فضایی ایران، در گفتگویی اعلام کرد که برنامهریزی برای پرتاب ماهوارهها و افتتاح پروژههای جدید فضایی تا پایان سال در حال انجام است. وی اشاره کرد که رونمایی از نمونه اصلی منظومه ماهوارهای شهید سلیمانی در روز فناوری فضایی برگزار خواهد شد و تلاش میشود تا پرتابها از طریق پرتابگرهای داخلی و از پایگاه چابهار انجام شود.
سالاریه همچنین در باره مراحل فنی قبل از پرتاب توضیحاتی ارائه داد و بر اهمیت انجام تستهای سازگاری و آزمونهای نهایی تاکید کرد. او خاطرنشان کرد که این مراحل ممکن است زمانبر باشد، اما تلاش بر این است که پرتابها تا پایان سال انجام شود.
**وضعیت ماهوارههای اخیر**
وی درباره آخرین وضعیت سه ماهواره «ظفر ۲»، «پایا» و «کوثر» که اخیرا پرتاب شدهاند، توضیحاتی را ارائه کرد. به گفته سالاریه، این سه ماهواره بلافاصله پس از پرتاب در مدار، فعالیتهای تستهای مداری را آغاز کردهاند.
رئیس سازمان فضایی ایران در مورد ماهواره پایا گفت که تمامی تستهای مداری آن به طور کامل انجام شده و عملکرد زیرسامانهها تایید شده است. همچنین، تصاویر این ماهواره در حال کالیبره شدن هستند و امیدوار است که این تصاویر همزمان با روز ملی فناوری فضایی رونمایی شوند. به این ترتیب، ماهواره پایا به عنوان یک ماهواره عملیاتی موفق در میان سه ماهواره اخیر شناخته میشود.### مراحل پیشرفت ماهوارههای ایرانی شتاب میگیرد
به گزارش خبرگزاریها، ماهواره کوثر که توسط بخش خصوصی طراحی و ساخته شده، موفق شده فرایندهای تست و عملیاتی شدن خود را زودتر از برنامه پیشبینیشده پشت سر بگذارد. حسن سالاریه، مسئول این پروژه، گفت ماهواره پایا نیز که توسط گروه فضایی «صاایران» توسعه یافته، در شرایط مطلوبی قرار دارد.
سالاریه افزود که ماهواره کوثر در حال حاضر ارتباطات ماهوارهای خود را به خوبی برقرار میکند و در هر روز، دو بار در شبانهروز با این ماهواره ارتباط برقرار میشود. او تصریح کرد که تمامی زیرسامانههای مختلف این ماهواره تحت کنترل بوده و فرایند کالیبراسیون حسگرها و عملگرها در حال انجام است. وی ابراز امیدواری کرد که به زودی نشانهروی ماهواره به سمت زمین با موفقیت انجام شود.
این مقام مسئول همچنین با اشاره به ماهواره پایا، گفت که این ماهواره نیز مراحل تست مداری خود را سریعتر از حد انتظار طی کرده و تنها به دو ماه زمان برای آزمون زیرسامانههای خود نیاز داشته است.
سالاریه در مورد ماهواره ظفر ۲ عنوان کرد که این ماهواره نیز به خوبی در مراحل اولیه ارتباطات خود عمل کرده و در حال تکمیل تست زیرسامانههای باقیمانده است. اگر مشکلی پیش نیاید، این فرایند به خوبی تکمیل خواهد شد.
### سرمایهگذاری در صنعت فضایی
حسن سالاریه به جایگاه بینالمللی ایران در صنعت فضایی اشاره کرد و گفت که این صنعت به عنوان زمینهای پیشرفته و هایتک شناخته میشود. تنها حدود ۱۰ تا ۱۱ کشور در جهان توانایی طراحی و ساخت ماهوارهها و ایستگاههای کنترل را دارند و ایران هم اکنون در زمره این کشورها قرار گرفته است.
وی همچنین خاطرنشان کرد که با توجه به شرایط تحریم، پیشرفتهای بومی در صنعت فضایی ایران نقطه قوت مهمی برای کشور به شمار میرود.
### توانمندیهای پرتابی ایران
رئیس سازمان فضایی ایران همچنین به توانمندیهای پرتابی کشور اشاره کرد و گفت که خانواده ماهوارهبرهای سیمرغ و قائم در دسترس هستند. ماهوارهبر سیمرغ موفق شده حدود ۳۰۰ کیلوگرم جرم را در مدار لئو قرار دهد. ماهوارهبر قائم نیز قابلیت ارسال ماهوارههای با جرم زیر ۱۰۰ کیلوگرم را دارد و نمونههای پیشرفتهتر این فناوری، شامل قائم ۱۰۵ و قائم ۱۲۰، در حال طراحی و ساخت هستند.### ایران به دنبال دستیابی به مدار ۳۶ هزار کیلومتری با ماهوارهبر سیمرغ
یک مقام ارشد در صنعت فضایی ایران اعلام کرد که نخستین آزمایش ماهوارهبر بهینهشده سیمرغ در سال گذشته انجام شده است. این ماهوارهبر که بهمنظور دستیابی به مدار ۳۶ هزار کیلومتری طراحی شده، قابلیت تازهای را برای کشور به ارمغان خواهد آورد.
مدیرعامل سازمان فضایی ایران درباره توانمندیهای موجود در بخش بهرهبرداری گفت: شرکتهای متعددی در ایران توانایی ارائه خدمات در حوزههای مختلفی چون کشاورزی، محیطزیست و مدیریت شهری را دارند. این قابلیتها بیانگر رشد صنعت فضایی کشور است که در وضعیت مطلوبی قرار دارد.
وی همچنین به تحولات جهانی صنعت فضایی اشاره کرد و افزود: کشورهای مختلف به سمت سرمایهگذاری در این حوزه پیش میروند و با ساخت ماهوارههای سبک برتری در این عرصه جستوجو میکنند. به گفته او، این صنعت بهعنوان ابزاری کلیدی در مدیریت کلان کشور، اهمیت ویژهای دارد.
به اعتقاد سالاریه، تقویت ساختار رقابتی در صنعت فضایی لازم است تا با ورود بازیگران جدید و ایجاد رقابت، مسیر توسعه این صنعت تسهیل شود.
**روند پیشرفت کشورهای پیشرو در صنعت فضایی**
سالاریه در ادامه به مقایسه کشورها در حوزه فضایی پرداخت و خاطرنشان کرد که کشورهای پیشرو نظیر آمریکا، روسیه و چین سالها پیش در این عرصه سرمایهگذاری کردند و اکنون در مقامهایی بالاتر از سایر کشورها قرار دارند. همچنین انتقادهایی به کشورهای مانند ژاپن و کره جنوبی وارد شد که سالها پیش در حوزه طراحی و ساخت ماهواره فعال بودند.
**مزیت ایران در توسعه ماهوارههای سبک**
مدیرعامل سازمان فضایی بر این نکته تأکید کرد که فناوریهای نوظهور میتوانند نقشی عمده در پیشرفت کشورها ایفا کنند. ماهوارههای زیر ۲۰۰ کیلوگرم در حال حاضر در سطح جهانی در حال توسعه هستند و این یکی از محوریترین نقاط تحولی است که ایران میتواند بهرهبرداری کند.
سالاریه اذعان کرد که جمهوری اسلامی ایران با پرتابهای موفقی که تا کنون انجام داده، ظرفیتهای مناسبی دارد. او میافزاید که تمرکز بر فناوریهای پیشرفته میتواند جبران بخشی از عقبماندگیهای گذشته را فراهم کند و تسریع در توسعه صنعت فضایی کشور را به همراه داشته باشد.
**چالشها و رقبای منطقهای ایران**
وی ادامه داد: ایران باید در برابر رقبای منطقهای مانند ترکیه، امارات، قطر و عربستان که بهطور مداوم در حال سرمایهگذاری در صنعت فضایی هستند، هوشیار باشد. این کشورها در سالهای اخیر پیشرفتهای قابل توجهی را در این حوزه رقم زدهاند.
سالاریه تأکید کرد که باید بهدنبال سرمایهگذاریهای بیشتر در این حوزه باشیم، زیرا صنعت فضایی بهعنوان یک حوزه راهبردی میتواند ارزش افزوده فراوانی برای کشور به ارمغان آورد.**پیشرفتهای جدید در صنعت فضایی ایران**
مدیران سازمان فضایی ایران به تازگی به تشریح روند گسترش صنعت ارتباطات ماهوارهای کشور پرداختند. در این زمینه، سالاریه تأکید کرد که ماهوارههای مخابراتی و ارائه خدمات داده به عموم، از لحاظ اقتصادی ظرفیت بالایی را در کشور و جهان دارند و بخش عمدهای از اقتصاد فضایی را تشکیل میدهند. بنابراین، سرمایهگذاری مداوم و هدفمند در این حوزه ضروری است.
**پایان مرحله اول پایگاه فضایی چابهار**
سالاریه در مورد وضعیت طراحی و ساخت پایگاه فضایی چابهار اظهار داشت که مرحله اول این پروژه که ویژه پرتابگرهای کلاس سوخت جامد نظیر «قائم ۱۰۵» و دیگر پرتابگرهای با وزن بالاتر است، به پایان رسیده و اکنون پروژه در مراحل نهایی قرار دارد. او همچنین خاطرنشان کرد که انتظار میرود نخستین پرتاب از این پایگاه به زودی انجام شود و به محض اتمام ساخت ماهوارهبر و ماهواره، پایگاه به بهرهبرداری عملیاتی خواهد رسید.
**برنامهریزی برای فاز دوم پایگاه چابهار**
سالاریه همچنین به طراحی فاز دوم پایگاه فضایی چابهار اشاره کرد که مربوط به پرتابگرهای سوخت مایع است. اجرای این فاز در دست برنامهریزی قرار دارد و با احداث آن، قابلیت پرتاب خانوادههای «سیمرغ»، «سیمرغ ارتقایافته» و «ققنوس» از این پایگاه امکانپذیر خواهد شد.
**راهاندازی مراکز کنترل جدید تا پایان سال**
رئیس سازمان فضایی ایران همچنین به روند ساخت مراکز کنترل ماهواره و دریافت تصاویر اشاره کرد و اعلام کرد که مرکز سلماس در شمالغرب و مرکز چناران در شمالشرق کشور در حال اجرا هستند. این مراکز انتظار میرود در روز فناوری فضایی به بهرهبرداری برسند. مرکز سلماس با پیشرفت بهتر احتمالاً در دهه فجر به عملیات خواهد رسید، در حالی که مرکز چناران نیز به سرعت به این مرحله نزدیک میشود.
سالاریه در پایان توضیح داد که این مراکز، به عنوان مراکز مهم فضایی کشور شناخته میشوند و موجب تسریع در دسترسی به دادهها و تصاویر ماهوارهای و همچنین کنترل بهینه ماهوارهها خواهند شد. راهاندازی این مراکز، توانمندیهای کشور در صنعت فضایی و فناوریهای مرتبط را به شکل چشمگیری تقویت خواهد کرد.
