به گزارش خبرآنلاین، شراره خورشیدی پدیدهای است که بهطور ناگهانی انرژی زیادی را در سطح خورشید آزاد میکند و این اتفاق معمولاً در نواحی فعال لکههای خورشیدی روی میدهد. این پدیده با آزادسازی پرتوهای ایکس و فرابنفش، ذرات باردار پرانرژی را به فضا فرستاده و موجب اختلال در لایه بالایی جو به نام یونوسفر میشود که در نهایت میتواند بر ارتباطات رادیویی و ماهوارهای تاثیر بگذارد.
تحقیقات جدیدی که نتایج آن بحثبرانگیز شدهاند، ادعا میکنند که تابشهای ناشی از این شرارهها با تغییر توزیع بارهای الکتریکی، بهطور غیرمستقیم بر میدانهای الکتریکی نزدیک سطح زمین تاثیرگذار هستند. بر مبنای مدل ارائهشده، یونوسفر و سطح زمین بهعنوان دو صفحه الکتریکی با بار متفاوت عمل میکنند و در زمان افزایش فعالیت خورشیدی، تغییر در چگالی الکترونها میتواند اختلاف پتانسیل الکتریکی را افزایش دهد.
نویسندگان این تحقیق بر این باورند که این تغییرات میتوانند نیروهای الکتروستاتیکی ضعیفی در امتداد گسلها ایجاد کرده و در صورت نزدیک بودن یک گسل به نقطه شکست، این نیروها ممکن است نقش محرک نهایی را ایفا کنند. آنها به همزمانی برخی زلزلههای اخیر، از جمله زمینلرزه سال ۲۰۲۴ در شبهجزیره نوتو ژاپن، با دورههای اوج فعالیت خورشیدی اشاره کردهاند.
با این حال، بسیاری از زلزلهشناسان به سادگی این مدل انتقاد کرده و معتقدند زلزلهها عمدتاً ناشی از تجمع تنش در اثر حرکت صفحات تکتونیکی هستند. سازمانهای معتبر مانند USGS نیز هیچ رابطه آماری محکمی بین چرخه فعالیت خورشیدی و وقوع زلزلهها ثبت نکردهاند.
منتقدان هشدار میدهند که همزمانی به معنای علیت نیست و برای اثبات چنین ادعایی به دادههای آماری وسیع و مدلهای ژئوفیزیکی دقیقتر نیاز است. برخی پژوهشگران نیز تأکید دارند که بررسی اثرات الکترومغناطیسی بر درون زمین امکانپذیر است، اگرچه این اثر احتمالاً بسیار ضعیفتر از نیروهای تکتونیکی است و تنها در شرایط خاص اهمیت مییابد.
در نهایت، علیرغم جذابیت این نظریه که خورشید میتواند زلزله ایجاد کند، شواهد علمی فعلی به اندازه کافی قوی نیستند. این تحقیق جدید، احتمالاً دریچهای به تحقیقات بینرشتهای میان فیزیک خورشیدی و زمینشناسی گشوده است، اما جامعه علمی نسبت به آن موضعی محتاطانه دارد. در حال حاضر، حرکت صفحات تکتونیکی هنوز عامل اصلی زلزلههای زمین به شمار میآید نه شرارههای خورشیدی.
