**سال 1404، آغاز تحولی عمیق برای بنیاد ملی نخبگان**
بنا بر گزارشهای دریافتی، سال 1404 به عنوان یک نقطه عطف مهم برای بنیاد ملی نخبگان، مورد توجه قرار گرفته است. این نهاد که بر اساس رهنمودهای رهبری و در راستای سیاستهای کلان جمهوری اسلامی ایران فعالیت میکند، مسئولیت شناسایی و حمایت از استعدادهای برتر کشور را بر عهده دارد. در سال گذشته، بنیاد با اتخاذ رویکردهای نوین و تکیه بر تعاملات بینبخشی، تحرک جدی در زمینههای مسکن، اشتغال و پژوهش ایجاد کرد.
در حوزه مسکن، که یکی از دغدغههای اصلی نخبگان محسوب میشود، بنیاد ملی نخبگان با همکاری استانداریها و وزارت راه و شهرسازی اقدام به تأمین مسکن نخبگان در 26 استان کشور کرد. در این راستا، بیش از 5500 قطعه زمین در 24 استان تخصیص داده شد و فرآیند تأمین زمین برای 2000 نخبه در تهران آغاز شد.
سال 1404 همچنین به عنوان سالی کلیدی در جذب نخبگان در بخشهای اجرایی و خصوصی شناخته میشود. بنیاد فرصتهای جدیدی را با معرفی 372 نخبه برای جذب در نهادهای دولتی فراهم کرد و برای 1400 ردیف شغلی تخصصی فراخوان داد. همچنین 711 نفر در 46 شرکت خصوصی نیز جذب خواهند شد.
بنیاد ملی نخبگان در عرصه پژوهش نیز با اجرای طرحهای برجستهای چون «شهید احمدیروشن» و «پژوهشیار»، تحولی چشمگیر در حمایت از هستههای حل مسئله و دانشجویان دکتری ایجاد کرد. افزون بر این، کمکهزینه ماهانه پژوهشیاران به 20 میلیون تومان افزایش یافت و بودجه طرح شهید احمدیروشن به 130 میلیارد تومان رسید.
توجه به علوم انسانی و توسعه همکاری با دانشگاههای چین برای اعزام اساتید جوان نیز از دیگر دستاوردهای این نهاد در سال جاری به شمار میرود. برگزاری سامانهای برای تعامل الکترونیکی با نخبگان برای ثبت ایدهها نیز در دستور کار قرار گرفت.
بررسی عملکرد یکساله بنیاد نشان میدهد که با تمرکز بر مسکن، اشتغال و پژوهش، تحولی قابل توجه در زیستبوم نخبگانی کشور رخ داده است.
**تأمین مسکن نخبگان؛ اقدامات بنیاد**
از دیگر دستاوردهای بنیاد در سال 1404، عملیاتی کردن تأمین مسکن نخبگان در 26 استان بود. این طرح با همکاری استانداریها و وزارت راه و شهرسازی آغاز شد.
**جزئیات تخصیص مسکن و زمین**
براساس آمار ارائه شده، 35 واحد مسکونی به نخبگان اختصاص یافته است که شامل 1 واحد در زنجان و 34 واحد در اصفهان میشود. همچنین، 271 قطعه زمین برای احداث مسکن در 4 استان تأمین شده است: 200 قطعه در خراسان رضوی، 50 در قم، 11 در سیستان و بلوچستان و 10 در بوشهر. افزون بر این، 5266 قطعه زمین دیگر در 20 استان در مرحله تخصیص به نخبگان قرار دارد.
این نخبگان با امضای قراردادهای سهجانبه، ضمانت تأمین حقوق و مزایا و فعالیت در پروژههای تخصصی را دریافت میکنند، که به این ترتیب از هدررفت توان علمی آنان جلوگیری میشود.**نتایج فراخوان جذب نخبگان در دستگاههای اجرایی**
بنیاد ملی نخبگان با انتشار آمارهایی از سومین فراخوان جذب نخبگان، اعلام کرد از مجموع ۱۰۲۰ نفر تأییدشده در کانون ارزیابی، ۷۶۶ نفر به ۱۹ دستگاه اجرایی معرفی شدهاند. بر اساس گزارشهای دریافتی، ۱۴ دستگاه از این ۱۹ دستگاه نتایج ارزیابی را منتشر کرده و ۷۲۰ نفر موفق به عبور از مرحله ارزیابی اختصاصی شدهاند. در نهایت، ۳۷۲ نفر به عنوان برگزیدگان نهایی برای جذب به دستگاههای مربوطه معرفی گردیدهاند.
**تدارک برای فراخوان چهارم جذب نخبگان؛ تأمین ردیفهای جدید استخدامی**
از شهریورماه، برنامهریزی برای فراخوان چهارم جذب نخبگان آغاز شده است. طبق اعلام سازمان اداری و استخدامی، ۶ هزار ردیف شغلی از سوی دستگاههای اجرایی شناسایی شده که از این تعداد، ۱۴۰۰ ردیف شغلی تخصصی مرتبط با جامعه نخبگانی در مرحله تأمین اعتبار و تخصیص قرار دارد.
**جذب نخبگان به بخش خصوصی**
بنیاد ملی نخبگان همچنین اعلام کرد در بخش خصوصی، ۴۶ شرکت و مؤسسه برای ۱۴۷ پست شغلی نیازهایی اعلام کردهاند و برآورد میشود که حدود ۷۱۱ نفر از نخبگان و مستعدان از طریق این مسیر جذب خواهند شد.
**طرح «جهت»؛ جذب دانشآموختگان برتر در مؤسسات علمی**
دومین فراخوان طرح «جهت» با هدف جذب دانشآموختگان برتر به عنوان اعضای هیأت علمی دانشگاهها در مهرماه ۱۴۰۴ اجرا شد.
**حمایتهای پژوهشی؛ از «طرح پژوهشیار» تا «طرح دانا»**
بنیاد ملی نخبگان در سال ۱۴۰۴ با افزایش قابل توجه در کمکهزینهها، حمایت از دانشجویان دکتری و پژوهشگران را تقویت کرد.
*طرح پژوهشیار* با هدف حمایت مالی از دانشجویان دکتری، کمکهزینه ۲۰ میلیون تومانی ماهانه را در سال ۱۴۰۴ معرفی کرد. شرایط بهرهمندی شامل تحصیل در نیمسال پنجم، قبولی در آزمون جامع، داشتن میانگین نمرات ۱۸ و تأسیس پروپوزال رساله است.
*طرح دانا* نیز با هدف تقویت علوم پزشکی، به فارغالتحصیلانی که معدل بالای ۱۷ و حداقل یک مقاله علمی دارند، تا سقف ۲۵۰ میلیون تومان حمایت مالی ارائه میدهد.
**طرح شهید احمدیروشن؛ حمایت از هستههای مسئلهمحور**
در سال ۱۴۰۴، بنیاد ملی نخبگان نهمین دوره طرح شهید احمدیروشن را با هدف درگیر کردن دانشجویان در حل مسائل واقعی کشور اجرا کرد. در این طرح، هر هسته پژوهشی متشکل از یک استاد و چندین دانشجو است.
**افزایش قابل توجه حمایت مالی**
در این دوره، سقف حمایت مالی برای هر هسته به ۵۵۰ میلیون تومان افزایش یافته است.در سال ۱۴۰۴، اعتبار تخصیص یافته برای اجرای طرحهای مختلف در کشور به نزدیک ۱۳۰ میلیارد تومان افزایش یافت که نسبت به دوره قبل تقریباً دو برابر شده است.
**توجه ویژه به علوم انسانی**
بنیاد ملی نخبگان برای نخستین بار، برای هر استان یک ظرفیت خاص برای هستههای محور علوم انسانی تعیین کرده است. به استانها پیشنهاد شده که چالشهای واقعی خود در این حوزه را شناسایی کنند و بنیاد نیز متعهد به پوشش مالی کامل این طرحها شده است. پیشبینی میشود که در سال ۱۴۰۴، بین ۶۰ تا ۷۰ طرح در زمینه علوم انسانی به حمایت بنیاد برساند.
**توانمندسازی دانشجویان**
در نهمین دوره این طرح، نزدیک به ۲۰۰ هسته تشکیل شده که با احتساب میانگین ۵ دانشجو در هر هسته، حدود ۱۰۰۰ دانشجو درگیر مسائل کلیدی کشور هستند. در کل، از زمان آغاز این طرح، حدود ۱۰ هزار دانشجو تحت توانمندسازی قرار گرفتهاند و با در نظر گرفتن همپوشانیها، بین ۶ تا ۷ هزار دانشجوی منحصر به فرد به طور فعال در این طرح مشارکت داشتهاند.
**بینالمللیسازی و فرصتهای مطالعاتی در خارج از کشور**
بنیاد ملی نخبگان در سال ۱۴۰۴، تصمیم به گسترش همکاریهای علمی بینالمللی دارد. فراخوان ثبتنام برای «فرصت مطالعاتی اساتید جوان» در زمینههای نوظهور و پیشرو، به عنوان یک اقدام برای اعزام به دانشگاههای چین، هدف تقویت توان علمی و بهروز رسانی دانش در زمینههای راهبردی را دنبال میکند. اساتید جوان در حوزههای مختلف مانند هوش مصنوعی، فناوریهای کوانتومی، امنیت سایبری و … میتوانند برای شرکت در این برنامه ثبتنام کنند.
