به گزارش خبردونی، دور جدید نشستهای نقد و بررسی کانون ملی منتقدان تئاتر ایران، با موضوع نمایش «آتشسوزیها» نوشته وجدی معود و کارگردانی مرتضی میرمنتظمی، در تاریخ ۲۷ مردادماه در تالار مشاهیر مجموعه تئاتر شهر برگزار شد. این رویداد با حضور کارگردان، منتقدان و علاقهمندان به تئاتر صورت گرفت.
بر اساس اطلاعات منتشر شده، در این نشست دکتر رحمت امینی، استاد دانشگاه و منتقد تئاتر، منوچهر اکبرلو، نمایشنامهنویس و پژوهشگر تئاتر، و سعید محبی، منتقد و پژوهشگر تئاتر به تحلیل این اثر پرداختهاند. امینی در آغاز، به مفهوم تعلیق در نمایش اشاره کرد و دو نوع آن را توضیح داد و گفت که نوع تعلیق در «آتشسوزیها» بر روی چگونگی رویدادها تمرکز دارد.
این منتقد، درباره پیشینه شخصی وجدی معود گفت که او زخمخورده جنگ و دارای تجربه زندگی در کشورهایی با بحرانهای نظامی است که به وضوح در آثارش نمایان میشود. همچنین، رویکرد کارگردان را مبتنی بر انتزاع دانست و بیان کرد که تجارب اجرایی میرمنتظمی در خلق فضای نمایشیاش بسیار مؤثر بوده است.
امینی «آتشسوزیها» را اثری انسانی و جهانی خواند و به محتوای درام قوی آن اشاره کرد. او افزود که این نمایش یک نسخه مدرن از اسطوره اودیپ است و نوعی خودنگاری نیز محسوب میشود. وی تأکید کرد که انتخاب این متن به دغدغههای اجتماعی کارگردان وابسته است و هماهنگی مناسبی بین متن و اجرا وجود دارد.
سپس، منوچهر اکبرلو نیز به ساختار داستان اشاره کرد و جستوجوی فرزندان برای یافتن پدر و برادر را محور اصلی داستان دانست. او این سفر جستوجو را نمادی از هویت شخصیتها و فرصتی برای درک تازهای از زندگی معرفی کرد. اکبرلو تأکید کرد که اثر فراتر از جستوجوی ساده برای والدین، به موضوعات عمیقتری پرداخته است.
وی همچنین به ابعاد روانشناختی داستان اشاره کرد و بر اهمیت تأثیرات پذیرش حقیقت بر شخصیتها تأکید کرد. وی تأکید کرد که آتش در این نمایش نماد خشونت و انتقام است و خواهان نمایش واضحتری از آن بر روی صحنه شد.
در مجموع، این نشست به بررسی عمیق ابعاد مختلف نمایش «آتشسوزیها» و تحلیل مضامین آن اختصاص داشت.در انتخاب یک متن محبوب برای اجرا، بخشی از موفقیت آن از قبل تضمین میشود و حضور بازیگران شناختهشده نیز بر این موفقیت تأثیرگذار است. ساختار معمایی اثر که به تدریج باز میشود، به جلب توجه مخاطبان کمک میکند.
اکبرلو، کارشناس تئاتر، به برخی مشکلات اجرایی اشاره کرد و بیان داشت: نگرانیهایی وجود دارد که درگیری کارگردان با عناصر مختلفی چون هدایت بازیگر، دکور و نور ممکن است نمایش را از دنیای مستقل مد نظر کارگردان دور کند. به گفته او، در این اجرا برخی بازیگران بهطور کامل نتوانستند در جهان نمایشی مورد نظر کارگردان غرق شوند و این موضوع تأثیر منفی بر نمایش گذاشته است.
وی همچنین در خصوص سیستم صوتی HF به انتقاد پرداخت و بیان داشت: «شخصاً استفاده از HF را نمیپسندم، زیرا پرسپکتیو صدا را از بین میبرد و بسیاری از ویژگیها و کیفیت صدای طبیعی را از دست میدهیم.»
اکبرلو در مورد طراحی صحنه و انتقال حس جنگ گفت: در طراحی صحنه، احساس جنگ به اندازه کافی به تماشاگر منتقل نمیشود و باید فرصت تجربه این حس به مخاطب داده شود. او تأکید کرد که در متن چنین حسی وجود دارد، اما در اجرا بهدرستی حس نمیشود و مخاطب بیشتر به روایت جنگ گوش میدهد تا آن را در دنیای نمایش احساس کند.
این پژوهشگر در پایان بیان کرد: شاعرانگی متن باید در صحنه تحقق یابد و تنها به نوشتههای بالای صحنه محدود نشود. کارگردان در کشف رازها موفق است، اما بازیگران در برخی از لحظات از تعادل با این جهان نمایشی دور میشوند.
نشستهای نقد حضوری “دوشنبههای نقد تئاتر” کانون ملی منتقدان تئاتر ایران بههمراه تئاترشهر، هر هفته در روزهای دوشنبه در تالار مشاهیر این مجموعه برگزار میشود.
