به گزارش روابط عمومی دانشگاه تهران، گروهی از پژوهشگران این دانشگاه در یک پروژه باستانشناسی موفق به کشف تصویری شدند که به احتمال زیاد متعلق به یزدگرد سوم، آخرین پادشاه ساسانی است. این کاوش تحت سرپرستی دکتر میثم لباف خانیکی، عضو هیأت علمی گروه باستانشناسی دانشگاه تهران، انجام شده و نتایج این تحقیقات در مقالهای با عنوان «آخرین تصویر از آخرین پادشاه» در نشریه معتبر East and West مؤسسه IsMEO ایتالیا منتشر شد.
دکتر لباف خانیکی درباره کشف اخیر توضیح داد که در جریان این کاوشها در آتشکده بازه هور واقع در شمال شرق ایران، پانل گچبری از اواخر دوره ساسانی کشف شده که تنها بخش پایینی آن باقیمانده است. این پانل در ورودی آتشکده قرار گرفته و تصاویری از چهار شخصیت را به نمایش میگذارد؛ یک فرد نشسته و سه نفر ایستاده در روبهرو. ویژگیهای مربوط به فرد نشسته شامل کفش، شلوار و تزئینات خاص او، شباهت زیادی به نشانههای پادشاهی ساسانی دارد.
بر اساس شواهد باستانشناسی و منابع تاریخی، این پژوهش فرض میکند که شخصیت نشسته، یزدگرد سوم، آخرین شاه ساسانی است که در آتشکده مذکور، احتمالا همان آذر برزین مهر، پناه آورده و زمان پایانی عمرش را در آنجا سپری کرده است.
آتشکده بازه هور در ۷۰ کیلومتری جنوب مشهد و در یکی از راههای باستانی مهم ایران قرار دارد. کاوشهای دانشگاه تهران در این حوزه از سال ۱۳۹۲ به مدت ۸ فصل و به رهبری دکتر لباف خانیکی ادامه داشته که به کشف آتشکدهای بزرگ از دوره ساسانی انجامید. آثار باستانی در این آتشکده نشان میدهد که این بنا در اواخر دوره اشکانی تأسیس شده و تا قرون ابتدایی دوران اسلامی نیز به حیات خود ادامه داده است.
نتایج این پژوهش تحت عنوان “The Last Image of the Last King: A Sasanian Scene from the Bāzeh Hūr Fire Temple” در شماره شصت و پنجم نشریه “East and West” منتشر شده است؛ مجلهای معتبر که از سال ۱۹۵۰ توسط جوزپه توچی بنیانگذاری شده و به ویژه در مستندسازی کاوشهای مهم در ایران، افغانستان و آسیای مرکزی نقش بسزایی دارد.
