کتاب «مادران انقلابی؛ مادران دادخواه میدان مایو» تألیف مارگریت گوزمان بووار و ترجمه زینب کاظمخواه به تازگی توسط انتشارات وزن دنیا منتشر شده است. در این اثر، نویسنده به بررسی فعالیتهای مادران آرژانتینی میپردازد که در دوران دیکتاتوری نظامی بین سالهای ۱۹۷۶ تا ۱۹۸۳ فرزندان خود را ناپدید شده یافتند.
این مطالعه عمیق تاریخ اجتماعی و جنبشهای زنان، به واکاوی یکی از شجاعانهترین اعتراضات مدنی در آمریکای لاتین میپردازد. بووار با تأکید بر وقایع دوران «جنگ کثیف» در آرژانتین، روایتگر آن است که چگونه زنان خانهدار از نقشهای سنتی خود فراتر رفته و به حامیان مبارزه علیه دیکتاتوری تبدیل شدند. بر اساس مصاحبهها و مستندات تاریخی، این نویسنده نشان میدهد که ناپدید شدن سیستماتیک مردم چگونه حرکتی نوین از مقاومت برانگیخت.
مادران این جنبش با هدف آگاهی از سرنوشت فرزندان خود، در سال ۱۹۷۷ در میدان پلازا مایو تجمع کردند و صدای خود را در برابر دستگاه حکومتی که به دنبال ساکت کردن مردم بود، به گوش همگان رساندند. این اقدام نه تنها نشاندهنده قساوت نظام بود بلکه جنایات علیه حقوق بشر را نیز به تصویر کشید. تجمعات آنها به یک نیروی مقاوم و خلاق در برابر محدودیتهای سنتی زنان تبدیل شد.
این مادران با برگزاری تجمعات هفتگی و استفاده از نمادها و شعارهای مشخص، به دنیا نشان دادند که نقض حقوق بشر در کشورشان چقدر گسترده است. این کنشگران به عنوان الگویی برای زنانی که در سایر نقاط دنیا به دنبال حقوق خود هستند، به شمار میروند.
بووار در این کتاب بر مفهوم «انقلاب در مادری» تأکید دارد، جایی که روابط خانوادگی به ابزاری برای چالش با اقتدار تبدیل میشود. این زنان با بستن روسریهای سفید که نماد فرزندان گمشدهشان بودند، در میدان مایو تجمع میکردند.
نویسنده به شیوهای هنرمندانه نشان میدهد چطور این فعالیتها در نهایت توجه جهانیان را به جنایات رژیم جلب کرد. با اینکه این مادران با سرکوبهای شدیدی مواجه شدند، اما این مشکل نه تنها مانع از ادامه کار آنها نشد بلکه به تقویت همبستگیشان کمک کرد.
کتاب همچنین به بررسی میراث این جنبش و نقش آن در بازگشت دموکراسی به آرژانتین و پیگیری حقوق بشر میپردازد؛ نتیجهگیریهایی که میتواند برای پژوهشگران و فعالان حقوق زنان حائز اهمیت باشد. مطالب این کتاب به خوبی نشان میدهد که هویت مادری چگونه میتواند به عنوان یک نیروی رادیکال عمل کند و ساختارهای قدرت را دگرگون سازد.
کتاب «مادران انقلابی؛ مادران دادخواه میدان مایو» در ۳۱۲ صفحه و به قیمت ۶۲۰ هزار تومان از سوی انتشارات وزن دنیا روانه بازار شده است.
