به گزارش خبرآنلاین، بسیاری از والدین نگران هستند که بلوغ زودرس فرزندانشان منجر به کوتاهی قد آنها شود و در نتیجه به دنبال راهکارهایی برای جلوگیری از این روند هستند. اما کارشناسان تأکید دارند که هر نشانهای از بلوغ زودهنگام به معنی نیاز به درمان نیست و تنها در شرایطی که بلوغ به شکل سریع و پیشرونده باشد، احتمالاً مداخله درمانی ضروری است.
### باور رایج و نادرست
طبق گزارشی از همشهری، نگرانی درباره قد نهایی فرزندان به دلیل ظهور زودهنگام نشانههای بلوغ یکی از موضوعات عاطفی و مهم برای والدین ایرانی است. اما سؤال اینجاست که آیا واقعاً بلوغ زودرس موجب کوتاه ماندن قد میشود؟
مریم رزاقی آذر، فوق تخصص غدد کودکان، در مصاحبهای با همشهری آنلاین این نگرانی والدین را غیر مستند میداند و میگوید: «بسیاری از افراد تنها شنیدهاند که بلوغ زودرس باعث کوتاهی قد میشود که این یک باور نادرست است. علت این نگرانیها این است که بلوغ زودتر از زمان طبیعی آغاز میشود و صفحات رشد استخوانها نیز زودتر بسته میشوند، بنابراین برخی والدین فکر میکنند باید بلوغ فرزندانشان را به تأخیر بیاندازند، در حالی که این کار ممکن است باعث کوتاهتر شدن قد آنها شود.»
هورمونهای جنسی در بلوغ طبیعی صفات ثانویه جنسی را ایجاد میکنند و همچنین بر روی صفحات رشد استخوانی تأثیر میگذارند. در مراحل اولیه بلوغ ممکن است رشد قدی سریعتر در کودک دیده شود، اما در ادامه تأثیرات هورمونها میتواند منجر به بسته شدن زودتر این صفحات و کاهش قد نهایی شود.
### هر علامتی نشاندهنده بلوغ نیست
متخصصان تأکید میکنند که ظهور زودهنگام نشانههایی نظیر بزرگ شدن بیضهها در پسران یا جوانه زدن پستانها در دختران، لزوماً به معنای بلوغ زودرس نیست. کارشناسان غدد کودکان بین بلوغ زودرس واقعی و تغییرات هورمونی گذرا تمایز قائل میشوند. تشخیص بلوغ بر اساس معیارهایی چون سن تقویمی، سن استخوانی و آزمایشهای هورمونی صورت میگیرد. تنها در صورتی که شواهد نشاندهنده بلوغ سریع و پیشرونده باشد، مداخله دارویی لازم است.
دکتر رزاقی آذر میگوید: «بلوغ زودرس تعریف دقیقی دارد. در پسران اگر علائم بلوغ پیش از ۹ سالگی ظاهر شود و در دختران اگر زیر ۷ سال باشد، به آن بلوغ زودرس میگوییم.»
### نگرانی والدین قابل درک است
آیا بلوغ زودرس به تنهایی موجب کوتاهی قد میشود؟ پزشکان این مسئله را رد کرده و بیان میکنند که قد نهایی فرد تحت تأثیر مولفههای مختلفی از جمله ژنتیک، تغذیه، وضعیت سلامت عمومی و عوامل محیطی است.**استرسهای شدید در کودکان: تأثیر بلوغ زودرس بر قد نهایی**
برخی از کودکان ممکن است با شروع زودهنگام بلوغ، همچنان قد نهایی در محدوده طبیعی داشته باشند، به ویژه اگر روند پیشرفت آنها کند باشد یا قد ژنتیکی بلندی داشته باشند. به این ترتیب، آغاز زودرس بلوغ به تنهایی نمیتواند به عنوان معیاری برای نگرانی در نظر گرفته شود و سرعت پیشرفت و تأثیر آن بر صفحات رشد از اهمیت بیشتری برخوردار است.
نگرانی والدین درباره کوتاه بودن قد فرزندانشان امری قابل فهم است، به ویژه در فرهنگی که قد افراد معمولاً با اعتماد به نفس و موفقیت اجتماعی مرتبط است. اما تأکید بر دخالت درمانی بدون ارزیابی تخصصی موضوعی منطقی به نظر نمیرسد.
دکتر رزاقی آذر در این خصوص تأکید میکند که این موارد جوانب ظریف پزشکی هستند که والدین نمیتوانند به تنهایی تشخیص دهند. لذا ضروری است که پزشک متخصص، به ویژه متخصص غدد کودکان، کودک را معاینه کند تا مشخص شود آیا نیازی به مداخله درمانی برای تأخیر در بلوغ به دلیل احتمال کوتاهی قد وجود دارد یا خیر.
کارشناسان اذعان دارند که در بعضی شرایط، بلوغ زودرس میتواند بر قد نهایی تأثیر بگذارد، اما این موضوع در همه کودکان صدق نمیکند. تصمیمگیری در مورد درمان باید بعد از بررسیهای دقیق توسط متخصص غدد کودکان انجام شود. داروهایی که برای مهار بلوغ تجویز میشوند معمولاً ایمن هستند و تجویز آنها بدون دلیل نمیباشد. این داروها نیاز به تزریقات منظم و پیگیری دقیق دارند و هرگونه مداخله پزشکی باید بر اساس شواهد و نیاز واقعی باشد و نه فقط تحت تأثیر اضطراب والدین.
