**اقیانوس منجمد جنوبی: تازهترین اقیانوس شناسایی شده در جهان**
اقیانوس منجمد جنوبی نه تنها به عنوان سردترین اقیانوس زمین شناخته میشود، بلکه یکی از بادخیزترین اقیانوسها نیز هست. جالب است بدانید که نام «اقیانوس» برای این منطقه بعد از مدتها بحث و تبادلنظر به رسمیت شناخته شد.
**بررسی تاریخی به رسمیت شناختن اقیانوس**
سازمانهای مختلف در زمانهای متفاوتی اقیانوس منجمد جنوبی را به رسمیت شناختهاند. برخی از کارشناسان معتقد بودند این ناحیه صرفاً ترکیبی از آبهای اقیانوسهای دیگر است. اما دانشمندان با بررسی جریانها، دما و شوری آب، تفاوتهای مشهودی را شناسایی کردند.
در سال ۱۹۳۷، سازمان بینالمللی آبنگاری این اقیانوس را به رسمیت شناخت، اما پس از بروز اختلافنظرها در سال ۱۹۵۳، این عنوان لغو شد. در سال ۱۹۹۹، اداره ملی اقیانوسی و جوی ایالات متحده (NOAA) بهطور رسمی مرز اقیانوس منجمد جنوبی را تعیین کرد، که از ساحل جنوبگان تا عرض جغرافیایی ۶۰ درجه جنوبی را شامل میشود. این پیشنهاد به سازمان بینالمللی آبنگاری ارسال شد، اما این سازمان هنوز تصمیم نهایی را اتخاذ نکرد. نهایتاً در سال ۲۰۲۱، هیئت نامهای جغرافیایی ایالات متحده این اقیانوس را به رسمیت شناخت و نشنال جئوگرافیک نیز در روز جهانی اقیانوس در همان سال این نام را پذیرفت.
**ویژگیهای منحصربهفرد اقیانوس منجمد جنوبی**
با مساحتی در حدود ۸ میلیون و ۴۷۹ هزار مایل مربع، اقیانوس منجمد جنوبی به عنوان دومین اقیانوس کوچک جهان محسوب میشود. این اقیانوس معمولا دارای شوری کمتری نسبت به دیگر اقیانوسها است، هرچند توزیع شوری در آن بسیار پیچیده است. فرآیند «دفع آبنمک» هنگام یخزدگی آب دریا باعث میشود یخ دریایی شیرینتر از آب تغییرات سطح باشد.
مرز اقیانوس منجمد جنوبی به شکل عمده به یک جریان دریایی به نام «جریان گردشی قطبی جنوبگان» وابسته است، که این ویژگی آن را از دیگر اقیانوسها متمایز میکند.
**جریان گردشی قطبی جنوبگان**
جریان گردشی قطبی جنوبگان، قدرتمندترین جریان دریایی جهان است که ارتباط بین اقیانوسهای اطلس، هند و آرام را برقرار میکند. شکلگیری این جریان به ۳۴ میلیون سال قبل برمیگردد، زمانی که جنوبگان از آمریکای جنوبی جدا شد. این جریان به شکل حلقهای در اطراف جنوبگان و در عرض جغرافیایی ۶۰ درجه جنوبی حرکت میکند و بادها تأثیر قابل توجهی بر آن دارند.
**زیستمحیط اقیانوس منجمد جنوبی**
اگرچه اقیانوس منجمد جنوبی محیطی سرد و طاقتفرسا دارد، اما آبهای آن غنی از اکسیژن است و منزلگاه انواع مختلفی از موجودات زنده است. یکی از ماهیهای این ناحیه، «ماهی کاد جنوبگان» است که در آبهای بسیار سرد زیست میکند. زنجیره غذایی این اکوسیستم از پلانکتونها شروع میشود و مواد مغذی از عمق دریا به سطح میآیند و به رشد این پلانکتونها کمک میکنند.### نقش اقیانوس منجمد جنوبی در اکوسیستم و تغییرات زیستمحیطی
شکوفایی فیتوپلانکتونها در اقیانوس منجمد جنوبی میتواند به افزایش چشمگیر جمعیت کریلها در سطوح بالای آب منجر شود. در برخی موارد، این تجمعات به قدری زیاد هستند که میتوانند رنگ آب را به قرمز تبدیل کنند.
از جمله مهمترین ساکنان این منطقه، پنگوئنها به شمار میآیند. در سطح جهانی ۱۸ گونه پنگوئن شناسایی شده که هفت گونه از آنها مختص جنوبگان و آبهای همجوار هستند. این گونهها شامل پنگوئن چانهنواری، پنگوئن ماکارونی، پنگوئن صخرهای، پنگوئن شاهی، پنگوئن آدلی، پنگوئن جنتو و پنگوئن امپراتور هستند. پنگوئن امپراتور به عنوان بزرگترین نوع پنگوئن در اقیانوس منجمد جنوبی شناخته میشود و توانایی شنا کردن با سرعتی حدود ۹ مایل در ساعت را دارد.
### جذب دیاکسیدکربن توسط اقیانوس منجمد جنوبی
این اقیانوس نقش برجستهای در جذب دیاکسیدکربن و انتقال آن به اعماق آب ایفا میکند. عوامل مختلفی از جمله دماهای سرد، الگوهای قوی گردش آب، وزش بادهای شدید و فعالیتهای زیستی، به این توانایی کمک میکنند. تحقیقات نشان میدهد که اقیانوس منجمد جنوبی ممکن است تا ۴۰ درصد از دیاکسیدکربن جذب شده توسط تمامی اقیانوسهای جهان را به خود اختصاص دهد.
بعلاوه، مقدار دیاکسیدکربنی که این اقیانوس قادر به جذب آن است، به میزان کربنی که از اعماق به سطح آب منتقل میشود، وابسته است. برخی از محققان بر این باورند که افزایش سرعت بادها میتواند فرآیند انتقال آبهای عمیق را تسریع بخشد که این امر ممکن است تأثیر منفی بر توانایی اقیانوس منجمد جنوبی در جذب کربن داشته باشد.
در مقابل، گروهی دیگر از دانشمندان تا کنون شواهدی برای تأیید چنین نظریهای نیافتهاند. یکی از عوامل مرتبط با این موضوع، اثرات گرمایش جهانی و ذوب یخچالها و یخهای دریایی است. ورود آب شیرین ناشی از این ذوبها موجب افزایش اختلاف چگالی بین آبهای سطحی و اعماق میشود و به این ترتیب لایهبندی شدیدتری در آب ایجاد میکند که انتقال دیاکسیدکربن را مشکلتر میسازد.
منبع: worldatlas
