**تغییرات عمده در اکوسیستم استارتاپی ایران: از چالشهای مهاجرت تا مشکلات فنی**
اکوسیستم استارتاپی و دیجیتال ایران در حال حاضر تحت تأثیر چندین عامل اساسی قرار دارد. کارآفرینانی که زمانی با امید به دلار ثابت و به دنبال دستیابی به وضعیت عالی بودند، اکنون با مشکلاتی مواجهاند که از جمله آنها میتوان به نوسانات ارز، موانع ناشی از فیلترینگ و چالشهای زیرساختی اشاره کرد. این مشکلات باعث شده است که بسیاری از کارآفرینان به دنبال فرصتهای جدیدی خارج از ایران باشند.
حمیدرضا احمدی، بنیانگذار یک استارتاپ و عضو انجمن تجارت الکترونیک تهران، در گفتوگویی اظهار داشت که نوسانات قیمت دلار و عدم اطمینان نسبت به آینده اقتصادی کشور به شدت بر نیروی کار تاثیر گذاشته و باعث کاهش اعتماد آنها به توانایی دولت در حل مسائل شده است. وی افزود که فیلترینگ هم نه تنها نتوانسته به هدف خود دست یابد بلکه مشکلات دسترسی را تشدید کرده است.
احمدی همچنین به مهاجرت نیروی کار اشاره کرد و گفت که در حدود نیمی از همکاران او در یک دهه اخیر از کشور مهاجرت کردهاند. وضعیت فعلی به گونهای است که افزایش قیمت دلار از ۱۰۰۰ تومان به حدود ۱۵۰ تومان نه تنها رقابت با کارفرمایان خارجی را دشوار کرده بلکه باعث کوچک شدن «استخر استعداد» در ایران و کاهش رشد شرکتها شده که این امر در نهایت به ضرر کل اقتصاد خواهد بود.
در همین راستا، آمار مهاجرت استارتاپها نیز به طرز قابل توجهی افزایش یافته است. احمدی گفت که برخی کشورها به استارتاپها اجازه حضور میدهند و به همین دلیل، برخی از استارتاپها به طور صوری راهاندازی شدهاند تا توانایی مهاجرت به کشور مقصد را فراهم کنند. بسیاری از این کسبوکارها اکنون به عنوان «فرصتهای مهاجرتی» شناخته میشوند.
به طور کلی، احمدی تأکید کرد که افزایش قیمت دلار و فیلترینگ زیرساختهای استارتاپی را به شدت تحت تأثیر قرار داده و نیاز به راهحلهای سریع و کارآمد را ضروری کرده است تا این متخصصان دوباره به جامعه دیجیتال ایران بازگردند.**تأثیر نوسانات ارزی بر اکوسیستم دیجیتال ایران**
حمیدرضا احمدی، بنیانگذار استارتاپی معتبر، درباره چالشهای پیش روی اکوسیستم دیجیتال ایران اظهار داشت: «مسئله اصلی نوسانات قیمت دلار است. اگر دلار تثبیت شود و فیلترینگ برداشته شود، احتمال بازگشت به وضعیت مطلوب وجود دارد. اما وضعیت نامشخص و بیبرنامهگی اقتصادی، برنامهریزی را دشوار کرده است. شخصاً برنامههایی برای سال ۱۴۰۵ داشتم که بهواسطه افزایش قیمت دلار از ۱۰۰ هزار به ۱۵۰ هزار تومان تحت تأثیر قرار گرفته است.»
احمدی درباره چشمانداز اکوسیستم دیجیتال ایران در صورت ادامه این روند گفت: «شرکتهایی مانند دیجیکالا و اسنپ که با دلار ارزانتر شروع به کار کردهاند، همچنان فعال خواهند ماند. اما نسل جدید کارآفرینها فرصتی برای آغاز فعالیت ندارند. دانشآموختگان جدید با چالشهای زیادی روبهرو هستند و شرایط اقتصادی مانع از شکلگیری نسل جدیدی از کارآفرینها میشود.»
این کارآفرین به مسئله انحصار در بازار اشاره کرد و افزود: «شرکتهای بزرگ به سرمایهگذاری اولیه قابل توجهی نیاز دارند. بهعنوان مثال، علیبابا و اسنپ از سرمایهگذاران خارجی بهرهمند شدند. در شرایط فعلی، جذب سرمایه برای رقابت با این شرکتها دشوار است، زیرا هزینههای ارتباطی و پرسنلی بسیار بالاست.»
احمدی همچنین به چالشهای بینالمللی پیش روی کسبوکارهای ایرانی پرداخت و گفت: «تحریمها مانع جدی برای ورود به عرصههای جهانی است. برای رقابت با شرکتهای خارجی، ایرانیها به آدرسهای خارجی نیاز دارند و این امر اجتنابناپذیر است. در شرایط فعلی، کسبوکارهایی که به درآمد دلاری میرسند، معمولاً در مقیاس کوچک و متوسط باقی میمانند.»
او با بیان این که مشکلات اکوسیستم استارتاپی به دیگر بخشها نیز تسری دارد، تاکید کرد: «خواسته ما این است که ثبات مالی در کشور برقرار شود. اگر دلار برای مدت معین ثابت بماند، احتمال بهبود وضعیت وجود دارد، در غیر این صورت، نوسانات روزانه پیشبینی را ناممکن میکند.»
در پایان، احمدی نوسانات ارزی، جنگ و تحریمها را از جمله عوامل کلانی برشمرد که بر صنعت تأثیرگذارند و به اهمیت زیرساختها و سرعت اینترنت نیز اشاره کرد.
