به گزارش «خبردونی» و به نقل از زومیت، یک اژدهای بزرگ با چشمانی فرورفته، با حمله دو شیر درنده مقابله میکند. در همین حال دندانهای تیز یک نهنگ قاتل از دل زمین به بیرون زده و در مقابل لاکپشتی عظیم که به آرامی حرکت میکند و الههای زنانه را بر دوش دارد، قرار گرفته است. سیرنی افسانهای با دو دُم در برابر موجودی بالدار نشسته که دمی مارمانند و پنجههایی شبیه شیر دارد.
این مجسمههای خیالی فقط بخشی از آثار شگفتانگیز در مسیرهای متنوع درهای جنگلی در پاییندست بومارتزو، یک شهرک قرونوسطایی در منطقهی لاتزیو ایتالیا محسوب میشوند. این مکان که به «ساکرو بوسکو» یا بیشهی مقدس معروف است، یکی از جالبترین مناظر طراحیشده در دوران رنسانس ایتالیاست.
جان گارتون، مورخ هنر دانشگاه کلارک، در مورد این مکان میگوید: «هنگام اولین بازدیدم از ساکرو بوسکو، عظمت مجسمهها و نحوه ترکیب آنها با طبیعت مرا شگفتزده کرد. ناگهان از بین درختان با یک بنای سنگی عظیم مواجه میشوید که بیشتر از دو طبقه ارتفاع دارد. اینجا در واقع فضایی برای تجربیات تماشایی بوده است؛ جایی که موجودات افسانهای زندگی میکردند و ناگهان در مقابل شما ظهور میکردند.»
**خالق باغ و اسرار نهفته**
باغ ساکرو بوسکو توسط پیر فرانچسکو اورسینی، که در سال ۱۵۴۲ دوکنشین بومارتزو را به ارث برد، طراحی شده است. او حدود یک دهه پس از این ارثبری، فعالیت بر روی این پارک مجسمهسازی را آغاز کرد. با وجود این، تاریخنگاران اطلاعات چندانی از این پارک و نظریات او به یادگار گذاشتهاند.
برخی پژوهشگران به تفسیرهای مختلفی درباره مفهوم و هدف این پارک پرداختهاند، اما به توافق کلی درباره پیام اصلی اورسینی نرسیدهاند. لوک مورگان، مورخ هنر دانشگاه موناش، به این نکته اشاره میکند که اطلاعات موجود از زمان ساخت این پارک بسیار محدود است و مدارک معتبری از آن دوران به جا نماندهاند.
حالا محققانی همچون گارتون و همکارانش در دانشگاههای پادووا و برشیا، با راهاندازی پروژهای به نام «دیجیتال بومارتزو»، به مستندسازی دقیق سایت و بررسی تجربیات بازدیدکنندگان این پارک پرداختهاند تا بتوانند درک بهتری از آن دوران پیدا کنند.
یافتههای جاری محققان نشان میدهد که فوارههای خاموش پارک چگونه میتوانستند تجربهای حسی و متفاوت برای بازدیدکنندگان فراهم کنند.### باغهای رنسانس ایتالیا و ساکرو بوسکو
باغهای رنسانس ایتالیا عموماً در کنار ویلاها با طراحی هندسی منظم ساخته میشدند. پژوهشگران معتقدند که این باغها نمایانگر ایدهآلی از طبیعت به نام “locus amoenus” هستند، مفهومی که در آثار نویسندگان کلاسیک مانند هومر و ویرژیل مشاهده میشود. علاوه بر این، در برخی موارد، بیشههای کوچکی نیز در کنار باغها طراحی میشدند.
در عوض، باغ ساکرو بوسکو داستان متفاوتی دارد. این پارک حدود سیصد متر از اقامتگاه باشکوه خالق آن، پالاتزو اورسینی، فاصله دارد و یک زمین مزروعی آن را از بیشه جدا میکند؛ بیشهای که با هیچیک از تعاریف مکان دلپذیر مطابقت ندارد.
در نزدیکی مجسمه لاکپشت، دو غول ظالم در حال نبردی وحشتناک هستند؛ یکی در حال نابود کردن دیگری است و فریادهای دردآور او فضای باغ را پر کرده است.
مورگان در این زمینه نظری جالب ارائه میدهد: «اگر باغهای رنسانس نمایانگر مکانهای ایدهآل هستند، چه دلیلی دارد که این پیکرههای وحشتناک در آنها حضور داشته باشند؟ تصاویر خشونت چگونه به نمایش درمیآید؟ به نظر میرسد که نبرد غولها بهعنوان نمادی از خشونت فیزیکی در یک منظره طراحیشده تفسیر شود.»
### هنر گروتسک
مورگان بیان میکند که یکی از بهترین شیوهها برای درک ساکرو بوسکو، آن را بهعنوان نسخهای از هنر گروتسک در نظر گرفتن است. این سبک، در پی کشف خانه طلایی نرون در اواخر قرن پانزدهم در ایتالیا به شدت محبوب شد.
دیوارهای این عمارت با تصاویری از موجودات عجیبی تزئین شده بودند که ترکیبهای غریبی ایجاد میکردند. این آثار الهامبخش هنرمندان رنسانس شدند که به دنبال الگوهایی از گذشته برای تقویت خلاقیت خود بودند.
در تحقیقات ابتدایی، ویرانههای خانه طلایی بهعنوان غار شناخته شده و واژه “گروتسک” از همینجا بهوجود آمده است. طبق گفته مورگان، «اکثر کاخها و ویلاها از آن زمان شامل تصاویری از این سبک هستند؛ پیکرههای خیالی که در آنها انسانها به موجودات دیگر تبدیل میشوند.»
### غولهای مومیایی و سازههای سنگی
جالبتر اینکه، اکثر مجسمهها با سنگهای آتشفشانی منطقه ساخته شدهاند و چیدمان آنها نیز نه بر مبنای طرح مشخصی، بلکه به دلیل وجود سنگهای مناسب انجام شده است.
محققان ذکر میکنند که به نظر میرسد اورسینی در این site حضور داشته و در جستجوی صخرههای مورد نظر خود بوده است.**باغ هیولاهای ساکرو بوسکو: جاذبهای الهامبخش با ریشههای باستانی**
در ساکرو بوسکو، آثار عظیمالجثهای از دل سنگها به تصویر کشیده شده که یادآور هنرنمایی اتروسکهاست، قوم باستانی که پیش از رومیها در این منطقه سکونت داشتند. این باغ نهتنها یک نمایش هنری عظیم بلکه نمایشی از تاریخ و فرهنگ گذشته نیز به شمار میآید. در این پارک، مجسمهای مشابه مقبرههای اتروسکی وجود دارد که به صورت عمدی طراحی شده تا ظاهری فروریخته داشته باشد و به آثار باستانی شباهت پیدا کند.
اورسینی، خالق این باغ، هدفش نشاندادن ریشههای باغ به دوران یونان و روم است و در تلاش بوده تا ابعاد مجسمهها را به آن دورههای تاریخی نزدیک کند. او با الهامی از تندیس مشهور “غول رودس”، به طراحی مجسمههایی پرداخته که ابعادی چشمگیر دارند. در نزدیکی این مجسمهها، متنی وجود دارد که ادعای خویشاوندی با غول رودس را دارد و بر لزوم احترام به این آثار باستانی تأکید میکند.
**الهام از ادبیات قرون وسطی**
اورسینی با داشتن دانش گستردهای از ادبیات زمان خود، به روشن شدن منابع الهام مجسمههای باغ کمک کرده است. پژوهشگران به آثار ادبی ایتالیا برای یافتن الهام در طراحی این مجسمهها پرداختهاند. داستان گمشدن شخصیتی در جنگل از رمان قرن پانزدهمی فرانچسکو کولونا و حماسههای حماسی دیگر، به طراحی پارک ارتباط داده شده است. غولهایی که در ساکرو بوسکو به تصویر کشیده شدهاند، به گونهای دیگر از داستانهای حماسی، به ویژه شعر “اورلاندو فوریوسو” مرتبط هستند.
در این باغ، احساس ترس و رمز و راز حاکم است، که با کتیبهای بر روی مجسمهای مشابه دهان دوزخ تجلی یافته است. این کتیبه که به معنای “هر اندیشهای پر میکشد” است، نشاندهنده اثر ادبی دوزخ دانته است و به شیوهای مدرن تغییراتی در آن به وجود آمده است.
همانطور که مورگان به زیبایی اشاره میکند، این جنگلها نهتنها محلی برای تماشا، بلکه فضایی هراسانگیز و پر از تجلیات تاریخی هستند که در ساکرو بوسکو به تصویر کشیده شدهاند.### کتیبهای به یاد ماندنی در ساکرو بوسکو
کتیبهای که بر دیوار مجسمهای در ساکرو بوسکو قرار دارد، با این جمله آغاز میشود: «ای کسانی که وارد میشوید، هر اندیشهای را رها کنید»، به نوعی عنوان مشهور در کمدی الهی دانته را به یاد میآورد که میگوید: «ای کسانی که وارد میشوید، هر امیدی را رها کنید.»
مجسمه «دهان دوزخ» که سمبلی از جهانبینی خاص سازندهاش، اورسینی، به شمار میرود، به شکل اتاق ناهارخوری در فضای باز ساخته شده و زبان آن به عنوان میز عمل میکند. تخیلات و نقاشیهای اواخر قرن شانزدهم و اوایل قرن هفدهم نشاندهنده گردهمایی عیاشها در این مکان است که با نوازندگان و مشعلهایی که از دهان و چشمان مجسمه میتابید، برپا میشد.
به اعتقاد مورگان، این مکان احتمالی مکان تشویق به لذتبردن است. او تصریح میکند که پیام این عبارت میتواند دعوتی به رها کردن خود در لذتهای جسمانی و گذران اوقات خوش با غذا در این باغ باشد.
### سوگواری و معنا
تحقیقات تاریخی نشان میدهد که ساکرو بوسکو به نوعی بازتاب دهنده فلسفه زندگی اورسینی است. این دوک در سال ۱۵۴۲، پس از به ارث بردن بومارتزو، با جولیا فارنزه، نسبتی خویشاوندی با پاپ پل سوم، ازدواج کرد. اورسینی که فرماندهای نظامی بود، در دهه ۱۵۵۰ در جنگ فرانسه به اسارت درآمد. جولیا در سال ۱۵۶۰ و پس از آزادی اورسینی درگذشت و به همین دلیل بخش زیادی از ساکرو بوسکو بعد از مرگ او ساخته شد.
معبد کوچکی در بلندترین نقطه این باغ وجود دارد که سقفش با گلهای رز و سوسن تزیین شده و به احتمال زیاد یادبودی برای همسر درگذشته اورسینی است. این مکان حس عبور از دنیای هیولاها به سمت آرامش را منتقل میکند.
### فناوری و حفظ تاریخ
برای حفظ جزئیات مجسمهها و اطمینان از دسترسی آیندگان به این آثار، پروژه دیجیتال بومارتزو از تکنیکهای پیشرفتهای مانند لیدار، فتوگرامتری و اسکن دیجیتال استفاده میکند تا مدلهای سهبعدی دقیقی از کل سایت بسازد.
این منطقه به زلزلهخیزی معروف است و یکی از مجسمهها به گونهای ساخته شده که به نظر میرسد از پی خود کنده شده است. گارتون میگوید که ممکن است در آینده زلزلهای رخ دهد که تغییرات عمدهای را در نمای زمین ایجاد کند. او تأکید میکند که این اسکنها با دقت بسیار انجام خواهند گرفت تا در صورت آسیب، قابلیت بازسازی آثار فراهم شود.### باغ هیولاهای ساکرو بوسکو: رازهای پنهان و زیباییهای فراموششده
باغ هیولاهای ساکرو بوسکو، یکی از معرکهترین باغهای ایتالیا، به خاطر طراحی منحصر به فرد و جذابیت بصریاش شناخته میشود. در این مکان، به تازگی فوارههایی که در طراحی اصلی باغ وجود داشتند، مورد توجه قرار گرفتهاند. تحلیلات اخیر نشان میدهد که این تأسیسات آبی نقش قابل توجهی در زیبایی و جذابیت ساکرو بوسکو داشتهاند.
تحقیقات با استفاده از رادارهای نفوذکننده به زمین انجام شده است که فضاهای خالی و لولههای آب را در کنار مجسمههای مختلف شناسایی کردهاند. یکی از این مجسمهها پگاسوس بود که بهوضوح زمانی بخشی از یک فواره به شمار میرفته است. جان گارتون، پژوهشگر این پروژه، به نقش تاریخی این فوارهها اشاره کرده و بیان میکند که اسناد قرن شانزدهم نشاندهندهی سیستمهای آبی بسیار قابلتحسین ساکرو بوسکو هستند.
هویت طراحان و مجسمهسازان این باغ، یکی از سوالات بیپاسخ باقیمانده است. اسناد کمی درباره این پروژه باقی مانده و محققان مجبورند با دقت به ویژگیهای موجود در باغ توجه کنند تا از طریق مقایسه به شناسایی هنرمندان اصلی بپردازند.
سؤال دیگری که هنوز پاسخی برای آن پیدا نشده، مسیرهای ابتدایی بازدیدکنندگان در باغ است. ظاهراً ورودیهای متعددی برای این پارک طراحی شده، و هیچ مسیر مشخصی برای گشت و گذار وجود نداشته است. مورگان، پژوهشگر دیگر، با تشبیه بازدید از باغ به سفر دانته در کمدی الهی، اشاره میکند که بازدیدکنندگان باید خودشان مسیر خود را پیدا کنند.
ساکرو بوسکو تجربهای غیرخطی و پر از جزئیات است که ملهم از داستانهای مختلف است. این عوامل باعث میشوند که این مکان همچنان جذاب و پرطرفدار باقی بماند.
