به گزارش خبرنگاران، صدای تیز و جیغمانند هنگام جدا کردن چسب شفاف از سطوح مختلف، حالا توسط گروهی از فیزیکدانان مورد بررسی قرار گرفته است و دلیل این پدیده کشف شده است.
این تحقیق به رهبری «ار چیانگ لی» از دانشگاه علم و فناوری چین انجام شده و در آن با استفاده از دوربینهای فوقسریع و میکروفنهای حساس، فرآیند جدا شدن چسب «اسکاچ» از شیشه به دقت رصد شده است.
یافتههای این مطالعه حاکی از آن است که صدای مذکور ناشی از مجموعهای از موجهای ضربهای بسیار کوچک است که در اثر ترکهای فوقسریع در لایه چسب به وجود میآید.
### نقش شکستهای فوقسریع در تولید صدا
در هنگام جدا کردن چسب، این فرآیند بهطور یکنواخت انجام نمیشود، و فیزیکدانان این رفتار را «چسبیدن-لغزش» نامیدهاند. در این وضعیت، چسب بهمدت کوتاهی به سطح میچسبد و سپس ناگهان جدا میشود و این پروسه چندین بار تکرار میشود.
در مقیاس میکروسکوپی، ترکهای بسیار باریک که به عنوان «شکست عرضی» شناخته میشود، از یک لبه به لبه دیگر در حرکتاند.
### سرعتی نزدیک به دو برابر سرعت صوت
اندازهگیریها نشان میدهد که سرعت این ترکها بین ۲۵۰ تا ۶۰۰ متر بر ثانیه است. برای مقایسه، سرعت صوت در هوا حدود ۳۴۲ متر بر ثانیه است. این بدان معناست که برخی از این شکستها با سرعتی نزدیک به دو برابر سرعت صوت حرکت میکنند.
این حرکت سریع ترکها سبب ایجاد حفرههای کوچک و موقتی میان چسب و شیشه میشود که هوا به سرعت نمیتواند این فضا را پر کند. هنگامی که این حفره به لبه چسب میرسد، ناگهان فرو میریزد و موجهای ضربهای ضعیفی در هوا تولید میکند.
در واقع، چسب نواری در حین جدایش، نوعی «سونیک بوم» کوچک به وجود میآورد که البته به قوت جدا کردن دیوار صوتی توسط هواپیما نمیرسد.
### ثبت صدا با دوربین و سامانه تصویربرداری ویژه
در این تحقیق، پژوهشگران از دو میکروفن و دو دوربین پرسرعت استفاده کردند. یکی از دوربینها ترکهای ایجادشده را از زیر شیشه ثبت میکرد و دوربین دیگر تغییرات هوای اطراف را نشان میداد.
با مقایسه زمان رسیدن صدا به میکروفنها، مشخص شد که موجهای ضربهای دقیقا از لبه چسب آغاز میشوند، نه از طول ترک. محققان همچنین افزودند که اگرچه امواج کشسانی در بخش جداشده چسب نیز میتوانند صدا تولید کنند، اما تصاویر نشان میدهد که موجهای ضربهای ناشی از فروپاشی حفره هوا، عامل اصلی صدای تیز چسب نواری هستند.
به بیان ساده، برای شکستن دیوار صوتی نیازی به خلبانی نیست؛ بلکه کافی است یک رول چسب را به سرعت از سطح جدا کنید.
منبع: sciencealert











