در نشست «بررسی توازن دیپلماسی و میدان در بزنگاههای تاریخ معاصر ایران» که به میزبانی خبرآنلاین در تاریخ ۵ مرداد برگزار شد، شروین وکیلی به تحلیلهای رایج درباره توجه بریتانیا تنها به قفقاز و حفاظت از هند و روسیه، پاسخ داد. او با استناد به اسناد وزارت خارجه دو کشور، تأکید کرد که ایران به دلیل ثروت و موقعیت استراتژیکاش هدف اصلی این کشورها بوده است. وکیلی قرارداد ۱۹۱۹ را تلاش انگلستان برای تسلط کامل بر ایران مانند هند، پس از حذف رقیب روسی توصیف کرد و گفت که اگرچه این قرارداد توسط مقامات بلندپایه ایرانی امضا شد، اما مخالفتهای گسترده و شکلگیری جنبشهای مردمی و نظامی نظیر نهضت میرزا کوچکخان و شیخ محمد خیابانی، مانع از اجرایی شدن آن شد.
این کارشناس تاریخی همچنین در پایان افزود که انتقال از جنگ جهانی اول به دوران پهلوی را بیشتر یک فرآیند درونزا و نه صرفاً نتیجه برنامهریزی خارجی دانست. او با اشاره به تأثیر فاشیسم ایتالیا بر کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹، تصریح کرد که حمایت ژنرال آیرونساید از رضاخان نباید نمایانگر کل سیاستهای بریتانیا باشد؛ زیرا آیرونساید هیچ ارتباط مستقیمی با سید ضیاءالدین طباطبایی نداشته و به خاطر مخالفتهای وزارت خارجه بریتانیا از ایران بازگشت.
متن کامل گزارش این نشست در وبسایت خبرآنلاین قابل دسترسی است.
