به گزارش خبرنگار ما، حسین خواجهامیری، معروف به «ایرج»، خواننده مشهور موسیقی سنتی ایرانی، امروز پس از یک دوره بیماری درگذشت. به همین مناسبت به سال ۱۳۴۷ برمیگردیم، زمانی که ایرج در اوج شهرت خود قرار داشت. در دیماه آن سال، رحیمه در خبرنگار مجله «زن روز» به منزل او در خیابان فرح جنوبی سر زد و مصاحبهای ترتیب داد. در این نشست، در ابتدا با همسر ایرج گفتوگو کرد و سپس خود ایرج به سوالات وی پاسخ داد. متن کامل این مصاحبه در شماره ۲۱ این مجله منتشر شده است.
ایرج با صدای دلنشین و سبکهای متنوع موسیقی خود، محبوبترین خواننده مرد ایران به شمار میرود. به گفته خودش، طرفدارانش اکثراً کسانی هستند که به تماشای فیلمهای فارسی علاقه دارند، به همین دلیل او محبوبیت ویژهای در شهرستانها دارد.
جالب توجه بود که علیرغم شهرت روزافزون، تغییرات زیادی در زندگی ایرج به وجود نیامده است. همسر او از زندگی مشترکشان راضی است و میگوید که ایرج مردی از خانواده است و هرگز فراموش نکرده که به خانوادهاش پایبند باشد. او همچنین به مشکلات خفیفی در رفتار ایرج اشاره میکند که ناشی از فشار کار است.
در ادامه مصاحبه، همسر ایرج از واکنشها به او و همسرش هنگام بیرون رفتن صحبت میکند. مردان معمولاً او را تشویق میکنند، اما خانمها به او متلک میزنند و حتی گاهی اشعار ایرج را زمزمه میکنند. واکنش ایرج به این متلکها معمولاً خنده و خوشحالی است.
این مصاحبه در فضایی ساده و زیبا در خانه ایرج انجام شده است که نمایانگر سلیقه و خصلت اوست.**گزارش از دنیای هنری و نظامی ایرج**
در گوشهای از سالن یک قفس قناری و گیاهان سبز فضایی دلپذیر ایجاد کردهاند که نشانگر سلیقه لطیف ایرج است. در حالی که گفتگو با همسر او آغاز شده بود، خود ایرج با ورودش به اتاق نظرها را به خود جلب کرد. او مردی چهارشانه، تنومند و بلندقامت با چهرهای سبزه و موهای سیاه به نظر میرسد. سبیل پرپشت او، تصویر قوی از مرد ایرانی را تداعی میکند. ایرج، علاوه بر هنرمندی، نظامی نیز هست و به دلیل احتیاط در بیان، برخی سوالات را بیپاسخ میگذارد.
با وجود کمحرفی ظاهری، پس از دقایقی مکالمه، عشق عمیق او به هنر نمایان میشود. گفتگوهای جالب و شوخیهای مشترک او و همسرش نشاندهنده رضایت آنها از زندگی مشترکشان است.
**گفتگو با ایرج:**
**در مورد خودتان بگویید:**
ایرج با بیان اینکه متولد ۱۳۱۳ بوده و دوازده سال است که ازدواج کرده است، از داشتن سه فرزند (دو پسر و یک دختر) خبر میدهد و از زندگی و کار خود راضی است.
**چند سال است که آواز میخوانید؟**
او میگوید که از سن شش یا هفت سالگی آواز خوانده و خوانندگی در رادیو را از دوران کلاس هشتم آغاز کرده است. اکنون تقریباً ۲۰ سال است که به خواندن ادامه میدهد.
**نزد چه کسانی آموزش دیدهاید؟**
ایرج به علاقمندی صدای پدرش اشاره کرده و میگوید که آموزش اولیه را از او گرفته و مدتی نیز نزد مرحوم صبا آموزش دیده است.
**آیا صدای پسرتان نیز خوب است؟**
ایرج تأکید میکند که صدای پسرش خوب است و این ویژگی خوشصدایی در خانوادهاش به ارث رسیده است.
**آیا اگر پسرتان بخواهد خواننده شود، مخالفت میکنید؟**
او با قاطعیت پاسخ میدهد که نه تنها مخالفتی ندارد، بلکه سخت او را برای خواندن تشویق میکند و بر اهمیت تحصیلات عالیه او نیز تأکید دارد.
**آیا بچهها از شما نمیخواهند برایشان آواز بخوانید؟**
ایرج با لبخند میگوید که همایون، پسرش، همچنین خواستار آواز خواندن اوست، به ویژه برای برخی آهنگها.
**کدام یک از آوازهایتان را بیشتر دوست دارید؟**
او با اشاره به خواندن بیش از ۵۰۰ آهنگ، آهنگ محلی دشتستانی را به دلیل اصالت ایرانیاش، بیشتر از بقیه دوست دارد.
**از کجا اصالتاً آمدهاید؟**
ایرج پاسخ میدهد که اهل کاشان است.
**شما حسن صدایتان را در چه میبینید؟**
ایرج صافی و تحریر صدایش را از ویژگیهای مثبت آن میداند.
**آیا کار نظامی شما با هنر شما تضادی دارد؟**
او به این نکته اشاره میکند که به طور طبیعی این دو حرفه با یکدیگر مغایرت دارند، زیرا نظامی به سختگیری نیاز دارد در حالی که هنرمند باید احساساتی باشد و به ابراز عواطف بپردازد.**عنوان: آشنایی با دیدگاههای یک هنرمند نظامی درباره موسیقی و شهرت**
**تاریخ: [تاریخ روز]**
یکی از هنرمندان نظامی کشور به بررسی تجربیات شخصی و حرفهای خود پرداخت و بیان کرد که چگونه زندگی نظامی به او کمک کرده تا از معضلاتی چون اعتیاد دور بماند و به ارزشهای خانوادگی پایبند باشد. او همچنین توضیح داد که با وجود شرایط نظامی خود، جایگاهش بیشتر در امور اداری است و نیازی به سختگیری مداوم ندارد.
در ادامه، این هنرمند به سوالی درباره آرزوی داشتن صدایی مشابه حضرت داود یا موفقیتهایی مانند ژنرال مکآرتور پاسخ داد. او با اذعان به عشق دیرینهاش به موسیقی، تمایل داشت صدایی زیبا مانند داود داشته باشد.
هنرمند مذکور در پاسخ به این پرسش که آیا آهنگها را به سلیقه خود میخواند، اظهار داشت که در رادیو به این صورت عمل میکند، اما در فیلمها هر نوع آهنگی را میخواند و به خاطر تواناییاش در اجرای انواع سبکها خودش را خوششانس میداند.
او همچنین توضیح داد که چرا در گذشته به جای فردین در فیلمها آواز نمیخوانده است. به گفته او، پس از یک اختلاف به وجود آمده بخاطر انتخاب آهنگها، این فاصله کمکم کاهش یافته و او دوباره به همکاری با فردین خواهد پرداخت.
در بحث درباره شهرت هر یک از آنها، این هنرمند بر این باور بود که شهرت هر دو نفر به یکدیگر کمک کرده است و به واسطه فیلمهای فردین، صدایش بیشتر شناخته شده است.
وی همچنین در پاسخ به این سوال که آیا تمایل دارد شبیه فردین باشد یا خیر، به این نکته اشاره کرد که هرچند دلم میخواست یک هنرپیشه برجسته مانند فردین بودم، اما به چهره و هویت خود نیز افتخار میکند.
این هنرمند چندین پیشنهاد برای بازی در فیلم دریافت کرده، اما به دلیل نداشتن تجربه کافی هنوز این پیشنهادات را نپذیرفته است. حداکثر دستمزدی که به او پیشنهاد شده به مبلغ ۲۰۰ هزار تومان رسیده است.
علاوه بر این، او به دلایلی از شرکت در شبنشینیها پرهیز میکند و معتقد است که هنرمند باید در کار خود روحیه و آزادی عمل داشته باشد تا بتواند به کیفیت مطلوب برسد.
در نهایت، درباره گروههای جاز ایرانی، این هنرمند اعلام کرد که کار آنها را نمیپسندد چرا که به نظر او، بیشتر تقلیدی از کارهای خارجی است و این امر جذابیت کمتری دارد.### آواز ایرانی و هنر ایرج
آواز ایرانی از اصالت خاصی برخوردار است و آنچه در این زمینه اجرا میشود، نشاندهنده تقلید از دیگران نیست.
**علاقه به آهنگسازان ایرانی**
هنرمند ایرج با ابراز علاقه به آثار انوشیروان روحانی، دلیل این انتخاب را زنده بودن و داشتن روح در آهنگهایش میداند.
**صیغه صدای خاص**
پرسیدیم که آیا آرزو دارد صدایش شبیه خواننده دیگری باشد؟ او با خنده گفت که از صدای خود راضی است و نیازی به تغییر احساس نمیکند.
**شیفتگی به صدای دیگران**
ایرج همچنین به صدای خوانندگانی چون حمیرا، پوران، عهدیه، گلپایگانی و عبدالوهاب شهیدی ارادت ویژهای دارد.
**لحظات دلنشین آواز خواندن**
این هنرمند وقتهایی که در کوهستان مشغول پیادهروی است یا در سفرهای شکار به سر میبرد، تمایل دارد برای خود بنواند. مناظر طبیعی و هوای کوهستان او را به خواندن تشویق میکند.
**تمایل به اجرای کنسرت در شهرستانها**
ایرج در پاسخ به این سوال که آیا تمایل دارد در شهرستانها کنسرت برگزار کند، اظهار کرد که علیرغم دریافت پیشنهادات متعدد، به دلیل کمبود وقت در حال حاضر نمیتواند این کار را انجام دهد ولی علاقهمند به آن است.
**علت نداشتن شایعات**
وی در مورد اینکه چرا برخلاف دیگر هنرمندان شایعاتی دربارهاش منتشر نمیشود، گفت که به کار دیگران کاری ندارد و زندگیاش هیچ چالشی برای تولید شایعه به وجود نمیآورد.
**زندگی زناشویی**
ایرج در مورد زندگی خانوادگیاش به رضایت از همسرش اشاره کرد و گفت که از زندگیاش راضی است، هرچند که هنرمند بودن ممکن است برخی مزاحمتها را به دنبال داشته باشد. او معتقد است که آزادی برای یک هنرمند بسیار اهمیت دارد.
**ایمان و ترسها**
ایرج خود را فردی غیر خرافاتی میداند و به خدا ایمان دارد. همچنین در مورد ترسهایش به گناه و ناراحت کردن دیگران اشاره کرد.
**محبوبیت ایرج**
در نهایت، ایرج خود را بیشتر یک هنرمند میداند تا نظامی، اما همسرش نظر دیگری دارد و او را فردی جدی در این زمینه میداند. در هر حال، او محبوب هموطنان، دوستان و همکارانش است و برای موفقیتهای بیشترش آرزو داریم.
