**گفتوگو با والاحضرت بلقیس دختر پادشاه افغانستان در دهه ۴۰**
به گزارش خبردونی، در پنجاهوچند سال پیش، زمانی که افغانستان به سمت ترقی در آموزش و حقوق زنان حرکت میکرد، خبرنگار مجله «سپیدوسیاه» با والاحضرت بلقیس، دختر پادشاه محمدظاهرشاه، مصاحبهای انجام داد. بلقیس به عنوان نماد امید و پیشرفت زنان افغان از فعالیتهای اجتماعی و هنری زنان سخن گفت و آیندهای روشن را پیشبینی کرد. اما اکنون با مرور این گفتوگو، واقعیت تلخی نمایان میشود که بر سرنوشت زنان افغان سایه انداخته؛ میلیونها دختر به مدرسه و دانشگاه دسترسی ندارند و حقوق اجتماعی و شغلیشان به شدت محدود شده است.
این گفتگو به تاریخ ۲۴ شهریور ۱۳۴۹ برمیگردد، هنگامی که بلقیس به دعوت والاحضرت شاهپور غلامرضا پهلوی و همسرشان به ایران سفر کرده بود. وی به خبرنگار مجله گفت که سفرش را پسندیده تلقی کرده و اشاره کرد که این دومین سفرش به ایران است.
بلقیس در این مصاحبه به زندگی روزمرهاش اشاره کرد و گفت که او در کنار تربیت فرزندانش، رهبری «سازمان زنان رضاکار» را بر عهده دارد. این سازمان به کمک به افراد معلول و بیبضاعت میپردازد و همچنین کلاسهای سوادآموزی برای زنان افغان برجسته است.
وی درخصوص فعالیتهای اجتماعی زنان افغان اضافه کرد: «زنان افغان به فعالیتهای سیاسی و اجتماعی پرداخته و در دولت و بخش خصوصی حضور پررنگی دارند.» بلقیس همچنین به تلاشهای زنان افغان در هنر پرداخت و با افتخار از تاریخچه فعالیتهای هنری آنها سخن گفت.
این مصاحبه نشان میدهد که افغانستان در آن زمان در آستانه تحولی بزرگ در حوزه حقوق زنان قرار گرفته بود، تحولی که امروزه به دلیل چالشهای سیاسی و اجتماعی تحت تأثیر قرار گرفته است.در تازهترین اظهارات، یکی از فعالان هنری افغانستان ضمن تأکید بر نقش زنان در فعالیتهای فرهنگی کشور، عنوان کرد که امروز بیشتر فعالیتهای هنری به دست زنان انجام میشود.
در ادامه، این فعال هنری به بررسی آینده صنایع دستی افغانستان پرداخت و در پاسخ به این پرسش که آیا توسعه صنعت و صنایع سنگین ممکن است تهدیدی برای صنایع دستی به شمار آید، ابراز داشت: “نظرم بر این است که چنین نگرانیهایی در حال حاضر پایهگذار نیست. زیرا ماشینآلات و صنعت سنگین هنوز بهطور کامل در افغانستان رواج نیافته است.”
وی تأکید کرد که وزارت معادن و صنایع افغانستان در راستای حفظ و ترویج صنایع دستی، به خصوص در قبیلههای وابسته به این صنایع، برنامههای منسجم و تشویقکنندهای را به اجرا درآورده است. این اقدامات نشاندهنده اهمیت بالای صنایع دستی در زندگی روزمره بسیاری از افغانها است و میتوان با برنامهریزیهای مناسب، از تهدیدات احتمالی جلوگیری کرد.
