به نقل از خبردونی، پژوهشها نشان میدهد که آب معمولاً به سه حالت مایع، جامد و گاز وجود دارد، اما تغییرات شدید در فشار و دما میتواند منجر به ظهور حالتهای جدیدی از آن شود. اخیراً گروهی از دانشمندان در آزمایشگاه یکی از عجیبترین اشکال یخ را کشف کردهاند که قادر به حفظ ساختار جامد خود در دماهای بسیار بالا است.
این تحقیق تحت نظارت «الکسیس فورستیه» از کمیسیون انرژیهای جایگزین و انرژی اتمی فرانسه انجام شد. محققان نمونههای ریز آب را میان نوک الماسها قرار داده و آنها را تا فشار حدود ۲۳۰ گیگاپاسکال فشردهسازی کردند. سپس با استفاده از لیزر، دمای نمونهها به حدود ۲۶۳۰ کلوین (۲۳۵۷ درجه سانتیگراد) افزایش یافت.
برای بررسی ویژگیهای این ماده، دانشمندان از پرتوهای ایکس باریک استفاده کردند و به شواهدی از نوعی یخ با ساختار بلوری ششگوش (HCP) رسیدند. این ساختار پیشتر به صورت نظری پیشبینی شده بود اما اثبات مستقیم آن در آزمایشگاه انجام نشده بود.
این یخ در شرایط خاص میتواند به حالتی به نام یخ ابریونی (Superionic Ice) تبدیل شود. در این حالت، اتمهای اکسیژن در یک شبکه بلوری ثابت میمانند، در حالی که هستههای هیدروژن امکان حرکت درون این ساختار را دارند. این ویژگی بهمعنای ترکیبی از خصوصیات جامدات و مایعات است.
نتایج آزمایش نشان داد که با افزایش فشار و دما، ساختار HCP به تدریج تحت تأثیر ساختار دیگری به نام FCC قرار میگیرد. در فشار حدود ۲۱۹ گیگاپاسکال و دمای ۲۶۳۰ کلوین، مشخصههای ساختار HCP بهوضوح مشخص بودند.
این کشف فقط به شرایط آزمایشگاه محدود نمیشود. اخترشناسان بر این باورند که اشکال ابریونی یخ ممکن است در اعماق سیارات اورانوس و نپتون وجود داشته باشند. این مواد میتوانند رسانایی الکتریکی متفاوتی داشته باشند و بر نحوه حرکت ماده و بار الکتریکی درون این سیارات تأثیر بگذارند و به همین دلیل زمینهساز شکلگیری میدانهای مغناطیسی غیرعادی شوند.
با این حال، دانشمندان هنوز شناخت کاملی از ویژگیهای این نوع جدید یخ ندارند و برای تعیین دقیق خواص مکانیکی و الکتریکی آن به تحقیقات بیشتری نیاز است.
