### مد لباس و آرایش در دوران قاجار: نگاهی به تغییرات فرهنگی
به گزارش خبردونی و به نقل از همشهری، لیلا باقری نوشت: مد در دوره قاجار از خارج کشور نیامد، بلکه شکل و رنگ آن از درون حرم شاه و میان زنان آنجا نشأت میگرفت. در این فضا، صدای خندههای زنان و بوی خوش گلاب و نشاسته در هوا جاری بود. هر نوع تغییر در چارقد، دامن یا مدل مو ابتدا در این مکان میافتاد و به سرعت به دیگر زنان جامعه منتقل میشد. در قصر، چارقدها از جنسهای زیبا دوخته میشد و برای براق شدن با نشاسته قالب میگرفتند، به این شکل که به آن «چارقد آفتابگردان» اطلاق میگردید.
زنانی هنرمند به این کار مشغول بودند که مهارت فرمدهی به پارچهها را داشتند. به عنوان مثال، گاهی روسریها به شکل «کلاغی» بسته میشدند که سبک خاصی محسوب میشد و به سادگی به خیابانهای تهران راه پیدا میکرد. علاوه بر این، زلفها با لعابی خاص در چین و چروکهای روی پیشانی قرار میگرفتند و ابروها به شیوهای پهن و پیوسته با وسمه و حنا شکل میگرفت. وقتی بانوان دربار با دامنهای فنردار در پی شاه راه میرفتند، تصویر زیبایی از شکوهمندی و قدرت زنانه در فضا شکل میگرفت.
اما در اواخر دوره سلطنت ناصرالدین شاه، با ورود یک تاجر فرانسوی به نام «پیلو» و همسرش به تهران، تغییرات جدیدی آغاز شد. این زوج با خود کفشهای چرمی پاشنهدار، شلوارهای کشی و پارچههای سبک فرنگی به ارمغان آوردند، محصولاتی که پیش از این تنها در نقاشیهای غربی دیده میشد.
همسران شاه به عنوان پیشگامان این تغییرات، نخستین افرادی بودند که لباسهای جدید را آزمایش کردند. به این ترتیب، تغییراتی در سبک پوشش ایجاد شد؛ شلوار به جای جوراب، و کفشهای چرمی به جای گالشهای سنتی قرار گرفتند. با این حال، نکتهای که همواره ثابت ماند، اشتیاق برای دیده شدن و رقابت در داخل حرم بود؛ مد در این فضا تنها به لباس محدود نبود، بلکه نمایشی از موقعیت اجتماعی، رقابت و ثروت نیز محسوب میشد.
