در خیابان امیرکبیر تهران، عمارتی قدیمی و زیبایی که به ثبت ملی رسیده، محل نگهداری یادگاری از عصر قاجار است. این خانه نه تنها به خاطر معماری خاصش، بلکه به دلیل ارتباط با شخصیت تاریخی مهمی به نام میرزا حسینخان کمپانی، مشهور به امینالضرب، مورد توجه قرار دارد. امینالضرب، تاجر و کارآفرینی که اولین کارخانه برق را به تهران معرفی کرد، یکی از شخصیتهای تأثیرگذار در تاریخ معاصر ایران است.
امینالضرب در سال ۱۲۸۴ خورشیدی، در سفرش به روسیه با مظفرالدینشاه، با کارخانه برق آشنا شد. او با مشاهده این تکنولوژی حیرتانگیز، به خریدار آن تبدیل شد. سرنوشتسازترین لحظه هنگامی بود که نگهبان کارخانه به او گفته بود آیا قصد خرید دارد و امینالضرب با پاسخ خود، به تملک اولین کارخانه برق ایران نائل شد. بدین ترتیب، تهران با روشنایی جدیدی روبرو شد که خیابانهای آن را نورانی ساخت.
جعفر شهری، نویسنده کتاب «طهران قدیم»، این کارخانه را از عجایب زمانه میداند که تا سالها مردم را شگفتزده کرده بود. آنان هر غروب برای تماشای این شگفتی میآمدند و تحت تأثیر آن قرار میگرفتند.
امینالضرب به واسطه پدرش، که سرپرست ضرابخانه دربار قاجار بود، از سن ۱۶ سالگی به عالم تجارت وارد شد و کارهای بزرگی در این زمینه انجام داد. طرحهایی همچون تأسیس کارخانه چینیسازی و کاروانسرای حسنآباد تنها بخشی از دستاوردهای او در دوره قاجار بود.
یکی از بزرگترین خدمات امینالضرب در دوران قحطی سال ۱۲۸۸ بود. در آن زمان، خشکسالی و کمبود غذا، شرایط سختی به وجود آورده بود. او به دلیل نگرانی از وضعیت مردم، اقدام به خریداری مقادیر زیادی گندم از کشاورزان مازندرانی کرد و با هزینهای بیشتر، تلاش کرد تا این محموله به زودی به تهران برسد و جان هزاران نفر را نجات دهد.
