به گزارش خبرگزاریها، آتش معمولاً برای حیوانات نشانی از خطر است، اما برخی از پرندگان شکاری در ساواناهای شمال استرالیا به نظر میرسد که آن را فرصتی برای شکار میدانند. این پرندگان در زمان آتشسوزیهای کنترل شده، به نزدیکی شعلهها میروند و در مناطقی که آتش در حال پیشروی است، به جستجوی طعمه میپردازند.
یک گروه تحقیقاتی به سرپرستی ایوو جیکوبز، جانورشناس شناختی، این رفتار را حین بررسی آتشهای کنترلشده در منطقه آرنهم در شمال استرالیا مشاهده کردهاند. این تحقیق با همکاری محیطبانان سازمان مدیریت سرزمین بومی Mimal انجام شده و نتایج آن اخیراً در پایگاه پیشچاپ bioRxiv منتشر شده است. این یافتهها هنوز تحت بررسی همتا قرار نگرفته و به همین دلیل باید به عنوان نتایج اولیه علمی در نظر گرفته شوند.
### نزدیک شدن پرندگان شکاری به آتش
پژوهشگران بر این باورند که دلیل اصلی نزدیک شدن پرندگان شکاری به آتش، تسهیل در یافتن و شکار طعمههاست. وقتی آتش در علفزار حرکت میکند، بسیاری از جانوران کوچک، به ویژه حشرات، از محلهای خود فرار میکنند و این شرایط باعث میشود شکارهایی که عموماً در پوشش گیاهی مخفی هستند، در معرض دید پرندگان قرار بگیرند.
در این گزارش ذکر شده است که پرندگان شکاری عمدتاً در بخشهای نسوخته و در مسیر حرکت آتش، به جستجوی طعمه میپردازند؛ جایی که احتمال بیرون آمدن طعمهها از مخفیگاهها بیشتر است. به این ترتیب، آتش به نوعی ابزاری برای پرندگان جهت بیرون راندن شکار از پناهگاههایشان به شمار میرود.
### افزایش تعداد پرندگان شکاری در زمان آتشسوزی
در میان پرندگان مشاهده شده، «پرنده شکاری بادبادک سیاه» با نام علمی *Milvus migrans* بیشترین نزدیکی به آتش را نشان داد. تعداد این پرندگان در زمان آتشسوزیها حدود ۲۳ برابر بیشتر از زمان عدم وجود آتش بود. همچنین، پرنده دیگری به نام دارخزک سینهسفید نیز در نزدیکی آتش تقریباً ۲۰ برابر بیشتر دیده شد.
این افزایش حضور نشاندهنده این است که آتش میتواند برای برخی گونهها فرصتی مهم برای تغذیه فراهم کند. یافتههای دیگر نشان داد که پرندگان شکاری در زمان آتشسوزی به طور میانگین حدود ۱۰ برابر بیشتر از شرایط بدون آتش شکار میکردند.
### تنوع طعمههای پرندگان شکاری
اکثر طعمههای این پرندگان شامل حشرات بوده و ملخها از مهمترین شکارهای مشاهده شده بودند. با این حال، برخی از پرندگان شکاری بادبادک سیاه موفق به شکار وزغ و حتی یک مار نیز شدند.
این مشاهدات به وضوح نشان میدهند که آتش نه تنها به افزایش تعداد شکارهای کوچک کمک میکند، بلکه فرصت شکار برای گونههای مختلف را نیز فراهم میسازد.
### رفتار شکار پرندگان در نزدیکی آتش
به نظر میرسد که این پرندگان به صورت مستقیم به داخل شعلهها نمیروند، بلکه بیشتر در اطراف جبهه آتش و زمینهای نسوخته به جستجوی طعمه میپردازند. مشخص شده که در آتشسوزیهای بزرگتر، تعداد بیشتری از پرندگان بادبادک سیاه مشاهده میشوند و عملکرد جستجوی آنها در زمین، کارآمدتر از جستجوی هوایی است.
بنابراین، برای این پرندگان، آتش بیشتر به عنوان یک فرصت شکار تلقی میشود تا یک تهدید.
### امکان گسترش عمدی آتش توسط پرندگان
پژوهشگران در این مطالعه به رفتارهای عجیبی نیز اشاره کردهاند که احتمال دارد نشاندهنده تمایل پرندگان به گسترش آتش باشد، هرچند که بررسی این جنبه نیاز به تحقیقات بیشتر دارد.### مشاهده رفتار خاص پرندگان شکاری در استرالیا
تحقیقات جدید نشاندهنده رفتار جالبی از برخی پرندگان شکاری استرالیایی به نام «شاهینهای آتشین» است. این پرندگان به طور غیرمعمولی تکههای آتشین را از مکانی به مکان دیگر منتقل کرده و در نتیجه میتوانند باعث گسترش شعلههای آتش شوند. همچنین، «پرنده شکاری بادبادک سیاه» نیز جزو گونههایی است که چنین رفتارهایی از آنها گزارش شده است.
با این حال، پژوهش جدید جیکوبز و همکارانش این نوع رفتار را در طول مشاهدات خود ثبت نکردند. یافتههای آنها بیشتر بر این موضوع متمرکز است که پرندگان چگونه از شعلههای موجود برای شکار طعمههای خود بهره میبرند.
### تاریخچه تعامل انسان و آتش در استرالیا
رابطه میان انسان، آتش و سرزمینهای استرالیایی عمری طولانی دارد. انسانها از حدود ۱۱ هزار سال پیش آتش را برای مدیریت جنگلها و草زارها مورد استفاده قرار دادهاند. امروزه، محیطبانان بومی در فصل خشک با ایجاد آتشهای کوچک، پوشش گیاهی را کنترل میکنند.
پژوهشگران آتشهای کنترلشده را به عنوان فرصتی برای مطالعه رفتار پرندگان شکاری نزدیک به این شعلهها میدانند. دانش بومیان استرالیایی در این زمینه بسیار ارزشمند است و بر اهمیت آن تأکید شده است.
### تاثیر آتش بر فرصتهای شکار پرندگان
پژوهشها نشان میدهد که برخی از پرندگان شکاری میتوانند از آتش به عنوان ابزاری برای افزایش فرصتهای شکار استفاده کنند. اما این بدان معنا نیست که هر نوع آتشسوزی به نفع آنهاست. آتشهای کنترلشده با آتشسوزیهای وسیع و غیرقابل کنترل بسیار متفاوتاند و ممکن است تأثیرات مختلفی بر زیستگاههای آنها داشته باشند.
با افزایش دما و تغییرات اقلیمی، آتشسوزیهای طبیعی در استرالیا شدت بیشتری میگیرند و پژوهشگران هنوز نمیدانند این وضعیت چه تأثیری بر پرندگانی خواهد گذاشت که از آتش برای شکار استفاده میکنند.
### نیاز به تحقیقات بیشتر
برای پاسخ به این پرسشها و درک بهتر تأثیر آتشسوزیهای شدید بر پرندگان شکاری، نیاز به تحقیقات بیشتر وجود دارد. رفتار این پرندگان در شرایط طبیعی و آتشسوزیهای کنترلنشده باید به دقت بررسی شود، زیرا این نوع آتشها با آتشهای برنامهریزیشده تفاوتهایی دارند.
### اهمیت این یافتهها
مطالعات جدید نشاندهنده یک رابطه پیچیدهتر میان حیاتوحش و آتش هستند. در حالی که آتش برای بسیاری از جانوران تهدیدی به شمار میآید، برخی پرندگان شکاری توانستهاند از این شرایط برای پیدا کردن طعمه استفاده کنند. به همین دلیل، این رفتار میتواند توضیحی برای نزدیکی «شاهینهای آتشین» به مناطق سوخته باشد.
با وجود دستیابی به این یافتهها، پژوهشگران هشدار میدهند که هنوز سوالات بسیاری باقی مانده و برای درک کامل این رفتار نیاز به مشاهدات بیشتر در شرایط طبیعی وجود دارد.
منبع: sciencealert
