به گزارش خبرآنلاین، در آستانه تغییرات ساختاری در نظام پرداخت کشور، موضوع حذف چک رمزدار بهعنوان یکی از چالشهای کلیدی برای فعالان اقتصادی مطرح شده است. این تغییر، بهدلیل مفهوم دوباره تعریف روشهای تسویه مبادلات کلان و مدیریت ریسک نقدینگی، فراتر از حذف یک ابزار پرداخت ساده است.
در خبری که مهر به نقل از منابع معتبر منتشر کرد، چک رمزدار که همواره تکیهگاه اصلی تولیدکنندگان و کسبوکارها بوده، اکنون با رویکرد جدید بانک مرکزی برای دستیابی به شفافیت حداکثری و گذر به پرداختهای کاملاً الکترونیکی در حال حذف است.
**چرا حذف چک رمزدار؟**
هدف اصلی حذف چک رمزدار، کاهش هزینههای نظام بانکی و افزایش امنیت در مبادلات اقتصادی بیان شده است. بانک مرکزی با توسعه سامانه صیاد و تقویت زیرساختهای پرداخت الکترونیک قصد دارد تا هرگونه نقل و انتقال نقدینگی با مبالغ بالا را بهلحظه رصد کند. با توجه به مشکلات نظارتی که چکهای رمزدار در زمینه مبارزه با پولشویی ایجاد کردهاند، انتقال مبالغ بالا به کانالهای الکترونیکی نظیر پایا و ساتنا میتواند علاوهبر افزایش شفافیت مالی، سرعت تسویه در زنجیره تأمین را نیز بهبود ببخشد.
حمیدرضا مهدوی، کارشناس ارشد نظام بانکی، در گفتگو با مهر به جزئیات فنی این تغییر اشاره کرده و آن را بخش مکملی از طرح بانک مرکزی برای حذف پول فیزیکی و کاغذی عنوان کرده است. او تأکید دارد که حذف چک رمزدار بهمنظور تسهیل نظارت بر جریان نقدینگی ضروری است.
**تاثیر بر معاملات و قراردادها**
حذف چک رمزدار بهوضوح بر معاملات کلان تأثیر خواهد گذاشت. در گذشته، این چک بهعنوان وجه تضمین در بسیاری از قراردادها عمل میکرد و با خروج این ابزار، نیاز به بازنویسی قراردادها احساس میشود. بندهایی که به پرداخت از طریق چک رمزدار اشاره دارند، باید به روشهای نوین انتقال وجه تغییر یابند. این موضوع به تغییر ماهیت حقوقی پرداختها منجر میشود، و فعالان اقتصادی باید به دقت بندهای مربوط به اثبات پرداخت و تأییدیه بانکی را در قراردادهای خود بازنگری کنند.
**نگرانیها و انتظارات در بازار**
در میان اصناف و بازار، نگرانیهای زیادی درباره سرعت نقدشونده بودن وجود دارد. چک رمزدار به نوعی به معنای پول نقد بهحساب میآمد و با حذف آن نگرانیهایی درباره اختلال در فرآیندهای الکترونیکی و تأثیرات منفی بر معاملات عمده ابراز شده است.
با این وجود، بسیاری از بخشهای تجارت مدرن این تغییر را فرصتی برای کاهش ریسکهای امنیتی ناشی از سرقت و جعل چکهای فیزیکی میدانند. آنچه برای بازار اهمیت دارد، پایدار بودن زیرساختها است، و اصناف تنها در صورتی از این طرح استقبال خواهند کرد که اطمینان از کارکرد هموار سیستمهای جدید حاصل شود.در پی تلاشهای مدیریت شبکه پرداخت الکترونیک کشور، انتظار میرود که در ساعات پیک معاملاتی، اختلالی در ارائه خدمات انتقال وجه مشاهده نشود.
بهمنظور تسهیل این پروسه، چند راهکار کلیدی برای فعالان اقتصادی ارائه شده است:
۱. **بررسی و اصلاح قراردادها**: ضروری است که تمام قراردادهای بلندمدت و جاری بهمنظور حذف چکهای رمزدار، بازنگری شده و بندهای تسویه با استفاده از سامانههای جدید بهروز شوند.
۲. **تنوع ابزارهای پرداخت**: پیشنهاد میشود که فعالان اقتصادی به استفاده از روشهای متعدد پرداخت بپردازند و با بهرهگیری از اعتبارات اسنادی داخلی و اوراق تأمین مالی، گزینههای بهتری برای معاملات بزرگ انتخاب کنند.
۳. **آموزش تخصصی کارکنان مالی**: نیاز است که کارکنان حسابداری شرکتها با تمامی زیرساختهای نوین پرداخت بانکی و فرآیندهای الکترونیک آشنا شوند و تسلط کافی در این زمینه پیدا کنند.
حذف چک رمزدار میتواند یک چالش بهنظر برسد، اما در واقع بهعنوان آزمونی برای توانایی و تطبیقپذیری بنگاهها با استانداردهای نوین مالی عمل میکند. در حالی که ممکن است در کوتاهمدت مشکلاتی بهوجود آید، بلندمدت، استقرار یک نظام پرداخت دیجیتال شفاف و سریع قادر است ریسکهای سنتی را کاهش دهد و زمینه را برای رشد و توسعه مبادلات تجاری فراهم کند.
