انتخاب اهداءکننده کلیه توسط هوش مصنوعی؛ بررسی نقاط ضعف این فناوری در تصمیم‌گیری‌های پزشکی حساس

### تصمیم‌گیری هوش‌مصنوعی در مقایسه با پزشکان: بررسی یک پژوهش جدید

به گزارش خبرآنلاین و به نقل از یورونیوز، پژوهشی جدید تفاوت‌های موجود در فرایند تصمیم‌گیری مدل‌های زبانی هوش‌مصنوعی و پزشکان را مورد بررسی قرار داده است. محققان این مطالعه اعلام کردند که مدل‌های هوش‌مصنوعی در انتخاب بیماران برای دریافت پیوند کلیه، به طور نامتعارفی اعتمادبه‌نفس بالایی از خود نشان می‌دهند و در برخی موارد تصمیم‌های پیچیده را به ساده‌ترین شکل ممکن بررسی می‌کنند.

این تحقیق که توسط دانشمندان دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا انجام شده، شامل سناریوهای فرضی مبتنی بر داده‌های مربوط به تخصیص کلیه است. پژوهشگران از مدل‌های زبانی بزرگ خواسته بودند تا به موقعیت‌هایی مشابه با آنچه که مشارکت‌کنندگان واقعی به انتخاب پرداخته بودند، پاسخ دهند.

در هر سناریو، دو بیمار، الف و ب، واجد شرایط دریافت کلیه معرفی می‌شدند و بر اساس عواملی نظیر سن، وضعیت سلامتی و عادات مصرف الکلی توصیف می‌شدند. تصمیم‌گیرنده ملزم بود یک بیمار را برای دریافت کلیه انتخاب کند.

نتایج نشان داد که انسان‌ها بیشتر به سن بیماران توجه دارند و جوان‌ترها را نسبت به سالمندان ترجیح می‌دهند، اما بسیاری از مدل‌های هوش‌مصنوعی بیشتر روی مصرف کم الکل تمرکز می‌کنند. تصمیمات انسانی پیچیده‌تر و وابسته به شرایط خاص بوده و به عوامل متعدد توجه می‌کنند، در حالی که مدل‌های هوش‌مصنوعی معمولاً بر یک ویژگی واحد متمرکز می‌شوند.

هادی حسینی، سرپرست این تحقیق، اشاره کرد که چت‌بات‌های هوش‌مصنوعی در نحوه ارزیابی ویژگی‌های بیماران، اغلب از ارزش‌های انسانی فاصله می‌گیرند و بر روی یک عامل خاص، مانند عادات نوشیدن، تمرکز می‌کنند. او همچنین عنوان کرد که هوش‌مصنوعی به سادگی در انتخاب یک گزینه دچار مشکل نمی‌شود، در حالی که انسان‌ها قادر به پذیرش ابهام و عدم وجود یک پاسخ واحد هستند.

جان دیکرسون، مدیرعامل Mozilla.ai که در این تحقیق همکاری داشته، یادآور شد که در فرآیند تخصیص مواردی چون کلیه یا منابع دیگر، یک پاسخ عینی و صحیح همواره وجود ندارد. انسان‌ها به این عدم قطعیت واقف هستند و آن را در فرایند تصمیم‌گیری خود مد نظر قرار می‌دهند، ولی مدل‌های هوش‌مصنوعی چنین انعطافی ندارند.

محققان اعلام کردند که در سناریوهای پیچیده، تصمیمات باید با دقت و همزمان با ارزش‌های انسانی و داوری‌های اخلاقی ایجاد شود. این سوال که آیا هوش‌مصنوعی قادر به اتخاذ تصمیمات اخلاقی است، همچنان در مرکز بحث‌های گسترده درباره این تکنولوژی قرار دارد.

حسینی خاطرنشان کرد که نتایج اخلاقی این حوزه بسیار حائز اهمیت‌اند و نقش هوش‌مصنوعی در تصمیم‌گیری‌هایی که ممکن است تأثیرات بزرگ بر زندگی افراد داشته باشد، باید به دقت مورد توجه قرار گیرد. او تأکید کرد که در حالی که هدفشان ترویج استفاده از هوش‌مصنوعی به عنوان جایگزینی برای قضاوت انسانی نیست، شناخت و درک رفتار این سامانه‌ها به شدت ضروری است.