**تأیید جوانترین سیاره شناختهشده به نام Elias ۲-۲۴ b**
اخترشناسان اخیراً موفق به تأیید وجود جوانترین سیاره شناختهشده شدهاند. این سیاره غولپیکر به نام Elias ۲-۲۴ b، کمتر از یک میلیون سال سن دارد و همچنان در حال رشد در میان گاز و غبار اطراف ستارهاش است. این جرم آسمانی نزدیک به ۴۵۰ سال نوری از زمین فاصله دارد و دارای جرمی تقریباً مشابه با سیاره مشتری است.
برخی اطلاعات کلیدی درباره Elias ۲-۲۴ b شامل موارد زیر است:
– سن این سیاره کمتر از یک میلیون سال است.
– جرم آن تقریباً برابر با جرم مشتری است.
– فاصله آن از زمین حدود ۴۵۰ سال نوری میباشد.
– این سیاره درون شکافی از دیسک گاز و غبار اطراف خودش قرار دارد.
– رکورد پیشین مرتبط با سیاراتی بود که سن آنها بیش از ۵ میلیون سال بود.
– این کشف میتواند موجب چالشهایی برای مدلهای فعلی شکلگیری سیارات غولپیکر شود.
**چگالی اطلاعات در مورد پیدایش این سیاره**
تیمی از اخترشناسان به رهبری آندره برناردی از دانشگاه دیگو پورتالس در شیلی، با بررسی دادههای قدیمی از رصدخانه W. M. Keck در هاوایی به دنبال کشف سیارههایی در اطراف ستارههای جوان بودهاند. آنها با استفاده از ابزاری به نام کورونوگراف، نور ستاره را کاهش داده و توانستند اجرام کمنور اطراف آن را مشاهده کنند. در این فرآیند، نقطهای که سالها پیش شناسایی شده بود دوباره دیده شد و بررسی حرکات آن در سالهای ۲۰۱۸ و ۲۰۲۰ نشان داد که این جرم احتمالاً یک سیاره است.
**رشد در یک محیط ابتدایی**
این سیاره هنوز در وضعیت شکلگیری اولیه خود قرار دارد و به نظر میرسد از مواد اطرافش تغذیه میکند. نکته جالب این است که Elias ۲-۲۴ b درون شکافی از دیسک گاز و غبار قراردارد که احتمالاً خود سیاره موجب ایجاد آن شده است. در حالی که تماشای این نوع شکلگیری بسیار دشوار است، این کشف فرصتی بینظیر برای بررسی مراحل اولیه شکلگیری سیارات فراهم کرده است.
**چالشهای نظریههای علمی**
علاوه بر سن کم، فاصله دور این سیاره از ستاره میزبانی آن نیز معماهایی برای اخترشناسان ایجاد کرده است. این سیاره حدود ۵۵ برابر فاصله زمین تا خورشید از ستارهاش فاصله دارد، در حالی که مشتری تنها بیش از پنج برابر این فاصله را با خورشید در نظر میگیرد. برخی مدلهای فعلی پیشنهاد میدهند که شکلگیری سیارهای به این جرم باید میلیونها سال طول بکشد، در حالی که Elias ۲-۲۴ b توانسته است به این مرحله در کمتر از یک میلیون سال برسد.
**تأیید یافتههای قدیمی**
این سیاره دو دهه پیش شناسایی شد، ولی مشخص نبود که آیا نقطه کمنور مشاهدهشده واقعاً یک سیاره است یا نه. پس از بررسی دوباره دادههای آرشیوی و مقایسه تصاویر از سالهای مختلف، وجود آن به تأیید رسید.
**انتظارات برای آینده**
اخترشناسان امیدوارند که تلسکوپ فضایی نانسی گیس رومن قادر به شناسایی سیارات جوان بیشتری باشد. این تلسکوپ از یک کورونوگراف پیشرفته بهرهبرداری میکند که به مشاهده اجرام نزدیک به ستارهها کمک میکند.
**تحلیل گذشته منظومه شمسی**
Elias 2-24 b نه تنها در فاصله ۴۵۰ سال نوری واقع شده، بلکه به دانشمندان در تحلیل گذشته منظومه شمسی نیز کمک میکند. با بررسی چنین سامانههای جوانی، محققان میتوانند اطلاعات بیشتری درباره نحوه شکلگیری و توسعه سیارات به دست آورند.
منبع: science.nasa
