به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، کتاب «دیپلماسی ایران و قطعنامه» که توسط ایرج همتی و داود صفایی فسخودی تألیف شده، از سوی انتشارات صفحه جدید منتشر شده است. این اثر به بررسی ابعاد دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران در دوران جنگ با عراق میپردازد و تنها نگاهی اجمالی به این موضوع ارائه میدهد.
در آغاز جنگ، موضوع آزادی کشتیرانی در خلیجفارس به عنوان یک موضوع مستقل در شورای امنیت مطرح شد. هیچیک از دو کشور ایران و عراق در جلسات شورای امنیت حضور نیافتند و تنها پیامهای رسمی به شورا ارسال کردند. در این میان، عراق در پیام خود به شورای امنیت ضمن محکوم کردن ایران، ادعا کرد که محاصره بنادر ایرانی یک اقدام دفاعی و قانونی است. از سوی دیگر، ایران در پیام خود به دبیرکل سازمان ملل، پرسشهایی درباره تجاوزات عراق و تأثیر آن بر کشتیرانی بینالمللی مطرح کرد و بر ضرورت پاسخگویی کشورهایی که به عراق کمک میکنند، تأکید کرد.
الکواری اشاره کرده است که در شرایطی نادر، نمایندگان ایران و کشورهای شورای همکاری خلیجفارس به دنبال جلب آرای کشورها در شورای امنیت بودند، اما کشورهای دائمی شورای امنیت از این روند کنار کشیدند. این رقابت به تصویب قطعنامه ۵۵۲ شورای امنیت در تاریخ ۱۱ خرداد ۱۳۶۳ منجر شد که با حمایت عمده کشورهای عضو و بدون رأی منفی، به تصویب رسید. این قطعنامه تأکید داشت که حملات علیه کشتیهای تجاری باید فوراً متوقف شوند و در صورت عدم اجرای آن، شورای امنیت مجدداً تشکیل جلسه خواهد داد.
پاسخ ایران به این قطعنامه اعلام شد و وزارت امور خارجه ایران ضمن انتقاد از موضع شورای امنیت، نسبت به تشویق دولت عراق به ادامه تجاوزات هشدار داد. در عین حال، جمهوری اسلامی بر اساس شرایط موجود، به نظر میرسید ناچار به پذیرش وضع موجود در جنگ نفتکشهاست.
هاشمی ضمن تهدید به واکنش در برابر کشورهای خلیجفارس که به عراق کمک میکنند، تصریح کرد که ایران نیازی به گسترش جنگ ندارد، در حالی که اتهامهایی علیه دول منطقه مطرح کرد. او بر این نکته تأکید کرد که وضعیت جنگ با عراق از دستکم دو جبهه متفاوت در حال مدنظر قرار دادن است.
در سالی که ایران به دنبال تأثیرگذاری بر جنگ بود، عراق با متمرکز کردن حملات دریایی، در تلاش برای پیشبرد استراتژی بینالمللی جنگ بود و هدفش محدود کردن صادرات نفت و استفاده از تهدیدات منطقهای بود.
